Vấn đề: cẩm nang FCT cũ hết hạn từ tháng 3/2026
Việt Nam không có sắc thuế độc lập mang tên “thuế nhà thầu”. Cách gọi này chỉ chung nghĩa vụ thuế GTGT và thuế TNDN phát sinh khi tổ chức, cá nhân nước ngoài kinh doanh tại Việt Nam hoặc có thu nhập phát sinh tại Việt Nam mà không có cơ sở tại đây. Cả thập kỷ qua, mọi người đều áp Thông tư 103/2014. Kỷ nguyên đó kết thúc ngày 12/3/2026 — và các hợp đồng từng tính giá theo tỷ lệ ấn định cũ giờ phải tính lại theo khung mới.
Căn cứ pháp lý — khung mới từ 2026
- Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15, Nghị định 320/2025/NĐ-CP và Thông tư 20/2026/TT-BTC (hiệu lực 12/3/2026, áp dụng từ kỳ tính thuế 2025): phía thuế TNDN của thuế nhà thầu.
- Thông tư 20/2026 đã bãi bỏ các quy định về thuế TNDN tại Thông tư 103/2014 (Điều 1, 2, 7, 10, 13 trừ điểm 6.11 khoản 1 Điều 13, và Điều 16). Phương pháp hỗn hợp cũ không còn áp dụng cho hợp đồng mới. Hợp đồng ký trước 12/3/2026 tiếp tục theo quy định có hiệu lực tại thời điểm ký, đến khi hợp đồng kết thúc — kiểm tra ngày ký trước khi phân loại lại.
- Phía thuế GTGT: Luật Thuế GTGT 48/2024/QH15, Nghị định 181/2025/NĐ-CP và Thông tư 69/2025/TT-BTC.
- Ưu đãi hiệp định: Việt Nam có 81 hiệp định tránh đánh thuế hai lần. DTA có thể giảm hoặc miễn phần thuế TNDN — nhưng chỉ khi hiệp định tồn tại và nhà thầu nước ngoài đủ điều kiện (giấy chứng nhận cư trú, chủ sở hữu hưởng lợi). Kiểm tra hiệp định; đừng mặc định là có.
Vận hành thực tế với bên chi trả Việt Nam
Bên Việt Nam trả tiền cho nhà thầu phương Tây thường khấu trừ, kê khai và nộp thay, rồi thỏa thuận theo hợp đồng ai chịu chi phí thuế (điều khoản gross-up giờ quan trọng hơn bao giờ hết). Phân tích riêng từng khoản chi: cung cấp hàng hóa, dịch vụ hay cả hai? Dịch vụ thực hiện ở đâu? DTA có giới hạn phần thuế TNDN không? Khung mới giữ logic kinh tế của hệ thống tỷ lệ ấn định cũ trong nhiều trường hợp phổ biến nhưng đổi căn cứ pháp lý, biểu mẫu và cách kê khai — viện dẫn Thông tư 103 trên tờ khai 2026 là sai và dễ bị điều chỉnh. Với phí dịch vụ trả cho nhà cung cấp Đức, Pháp, Anh, Australia hay Canada, mô hình chuẩn vẫn là: GTGT trên phần dịch vụ cộng TNDN trên phần thu nhập, với ưu đãi DTA được hưởng qua hồ sơ đầy đủ chứ không phải mặc nhiên.
Checklist hành động trước kỳ chi trả tới
(1) Rà soát mọi hợp đồng với nhà cung cấp nước ngoài: ngày ký (trước hay sau 12/3/2026 quyết định khung áp dụng), loại khoản chi, khả năng áp DTA. (2) Xác nhận ai chịu thuế — hợp đồng im lặng thường để bên Việt Nam gánh trên thực tế. (3) Chuẩn bị hồ sơ hưởng ưu đãi hiệp định sớm (giấy chứng nhận cư trú thuế mất hàng tuần). (4) Cập nhật mẫu kê khai và viện dẫn pháp lý theo khung 2026. (5) Với hợp đồng mới, đàm phán điều khoản chịu thuế theo đúng quy định mới thay vì copy điều khoản gross-up cũ.
Câu hỏi thường gặp
Hợp đồng 2024 với nhà cung cấp Đức kéo dài đến 2027. Áp quy định nào?
Quy định có hiệu lực tại thời điểm ký — tức khung Thông tư 103 — tiếp tục đến khi hợp đồng kết thúc. Không chuyển sang khung 2026 giữa chừng.
Trả phí cho tư vấn Anh làm việc hoàn toàn từ xa có phát sinh FCT không?
Rất có thể có, nếu thu nhập có nguồn từ Việt Nam và không được miễn giảm theo hiệp định — hiện diện vật lý tại Việt Nam không phải tiêu chí; nguồn thu nhập và bản chất cung cấp mới là tiêu chí. Phân tích nơi thực hiện dịch vụ và vị thế DTA trước khi kết luận ngược lại.
Nhà thầu nước ngoài có thể tự kê khai nộp thay vì khấu trừ không?
Phương pháp hỗn hợp cũ cho phép đăng ký kê khai trực tiếp; theo khung mới cơ chế đã đổi — kiểm tra hướng dẫn hiện hành theo Thông tư 20/2026 và thủ tục quản lý thuế thay vì mặc định các lựa chọn cũ còn tồn tại.
Bài viết đã được FLAW AI Legal Council kiểm tra chất lượng