FLAT LAW FIRM

Dịch vụ pháp lý cho nhà đầu tư nước ngoài tại Việt Nam

Góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài

Nhà đầu tư nước ngoài muốn hiện diện tại Việt Nam có hai con đường chính: thành lập tổ chức kinh tế mới từ đầu, hoặc góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp vào một tổ chức kinh tế đã thành lập — tức đầu tư theo hình thức M&A. Con đường thứ hai thường nhanh hơn nhiều: doanh nghiệp mục tiêu đã có giấy phép, mặt bằng, nhân sự và khách hàng. Nhưng “mua xong là xong” là suy nghĩ nguy hiểm. Tùy từng giao dịch, nhà đầu tư nước ngoài phải đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường, thực hiện thủ tục đăng ký góp vốn, mua cổ phần trước khi thay đổi thành viên, cổ đông, và hoàn tất các nghĩa vụ sau giao dịch như đăng ký thay đổi doanh nghiệp. Khung pháp lý hiện hành là Luật Đầu tư 2025 (số 143/2025/QH15, có hiệu lực từ ngày 01/3/2026) và Nghị định 96/2026/NĐ-CP hướng dẫn thi hành. FLAT LAW FIRM đồng hành từ khâu thẩm định pháp lý doanh nghiệp mục tiêu, cấu trúc giao dịch, đàm phán hợp đồng đến thủ tục đăng ký và các nghĩa vụ sau M&A.

Biểu tượng hợp đồng mua bán và sáp nhập doanh nghiệp

Góp vốn, mua cổ phần (M&A): dịch vụ dành cho ai?

  • Nhà đầu tư nước ngoài muốn mua lại toàn bộ hoặc một phần công ty Việt Nam đang hoạt động để nhanh chóng có mặt bằng, giấy phép và thị trường.
  • Quỹ đầu tư, công ty mẹ nước ngoài mua cổ phần phát hành thêm hoặc mua lại cổ phần, phần vốn góp từ cổ đông, thành viên hiện hữu.
  • Nhà đầu tư nước ngoài đang là cổ đông, thành viên muốn tăng tỷ lệ sở hữu — ví dụ từ dưới 50% lên trên 50% vốn điều lệ, hoặc tăng thêm khi đã nắm quyền chi phối.
  • Bên bán là cổ đông, thành viên Việt Nam cần luật sư rà soát điều kiện và thủ tục để giao dịch với nhà đầu tư nước ngoài diễn ra suôn sẻ.
  • Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài cần cơ cấu lại sở hữu nội bộ giữa các nhà đầu tư nước ngoài với nhau.

Vấn đề pháp lý khách hàng thường gặp

Hiểu lầm phổ biến nhất là cho rằng mua cổ phần thì “chỉ là giao dịch dân sự giữa hai bên”, không liên quan đến thủ tục đầu tư. Thực tế, pháp luật đầu tư quy định riêng ba trường hợp nhà đầu tư nước ngoài phải đăng ký góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp trước khi thay đổi thành viên, cổ đông (khoản 3 Điều 21 Luật Đầu tư 2025). Bỏ qua bước này, giao dịch có thể không được ghi nhận khi làm thủ tục thay đổi đăng ký doanh nghiệp — và doanh nghiệp vẫn phải quay lại thực hiện thủ tục còn thiếu.

Lỗi thứ hai là không kiểm tra điều kiện tiếp cận thị trường của ngành nghề mà doanh nghiệp mục tiêu đang kinh doanh. Một công ty logistics, giáo dục hay phân phối có thể đang hoạt động hợp pháp với 100% vốn Việt Nam, nhưng khi nhà đầu tư nước ngoài mua vào, giao dịch phải đáp ứng các điều kiện về tỷ lệ sở hữu, hình thức đầu tư hoặc phạm vi hoạt động áp dụng riêng cho nhà đầu tư nước ngoài. Kiểm tra sau khi đã ký thỏa thuận nguyên tắc thường đồng nghĩa với việc phải đàm phán lại toàn bộ cấu trúc giao dịch.

Với doanh nghiệp mục tiêu có quyền sử dụng đất tại đảo, khu vực biên giới, ven biển hoặc khu vực ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh, thủ tục còn có thêm bước lấy ý kiến cơ quan quân sự và công an — nhiều nhà đầu tư chỉ phát hiện ra khi hồ sơ đã nộp. Thẩm định pháp lý (due diligence) doanh nghiệp mục tiêu vì vậy không chỉ là đọc báo cáo tài chính, mà phải bao quát cả đất đai, giấy phép, lao động, thuế và các tranh chấp tiềm ẩn.

Hai hình thức hiện diện của nhà đầu tư nước ngoài: thành lập mới hay M&A?

Trước khi quyết định, nhà đầu tư nên đặt hai hình thức lên bàn cân. Không có lựa chọn nào đúng cho mọi trường hợp — đáp án phụ thuộc vào ngành nghề, tiến độ mong muốn và mức độ chấp nhận rủi ro.

Tiêu chíThành lập tổ chức kinh tế mớiGóp vốn, mua cổ phần (M&A)
Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (IRC)Thuộc diện phải cấp IRC (khoản 1 Điều 26 Luật Đầu tư 2025); theo cơ chế mới, được thành lập doanh nghiệp trước, hoàn thành thủ tục IRC trong 12 thángKhông thuộc diện cấp IRC (điểm c khoản 2 Điều 26 Luật Đầu tư 2025); chỉ đăng ký góp vốn, mua cổ phần trong các trường hợp luật định
Tốc độ ra thị trườngChậm hơn: xin IRC, thuê đất, xây dựng, tuyển dụng, xin giấy phép con từ đầuNhanh hơn: tiếp quản hệ thống đang vận hành — giấy phép, nhân sự, khách hàng, chuỗi cung ứng
Điều kiện tiếp cận thị trườngPhải đáp ứng trước khi được cấp IRCPhải đáp ứng như nhau — M&A không phải “đường vòng” để né điều kiện tiếp cận thị trường. Xem chi tiết tại Điều kiện tiếp cận thị trường của nhà đầu tư nước ngoài
Rủi ro pháp lý“Sạch” hơn: tự xây dựng hồ sơ pháp lý từ đầu theo ý mìnhKế thừa toàn bộ quá khứ của doanh nghiệp mục tiêu: nợ thuế, tranh chấp lao động, vi phạm giấy phép — phải thẩm định kỹ trước khi ký
Chi phíChi phí thiết lập ban đầu, nhưng không mất phí mua lạiGiá mua doanh nghiệp + chi phí thẩm định, tư vấn giao dịch; có thể đắt hơn nhưng đổi lại thời gian

Bảng so sánh mang tính định hướng chung. Lựa chọn phù hợp cần dựa trên ngành nghề cụ thể, điều kiện tiếp cận thị trường áp dụng và kết quả thẩm định doanh nghiệp mục tiêu — quý khách nên trao đổi với luật sư trước khi quyết định.

Xem thêm Thành lập công ty FDI tại Việt Nam và M&A và tái cấu trúc doanh nghiệp.

Các hình thức góp vốn, mua cổ phần theo quy định

Nghị định 96/2026/NĐ-CP (Điều 74) liệt kê cụ thể các hình thức. Nhà đầu tư nên xác định đúng hình thức ngay từ đầu vì mỗi hình thức kéo theo hệ quả khác nhau về thủ tục doanh nghiệp sau giao dịch.

  • Góp vốn vào tổ chức kinh tế: mua cổ phần phát hành lần đầu hoặc cổ phần phát hành thêm của công ty cổ phần; góp vốn vào công ty trách nhiệm hữu hạn, công ty hợp danh; hoặc góp vốn vào tổ chức kinh tế khác. Trường hợp này làm tăng vốn điều lệ của doanh nghiệp — tiền vào công ty, không vào túi cổ đông hiện hữu.
  • Mua cổ phần, mua phần vốn góp: mua cổ phần của công ty cổ phần từ chính công ty hoặc từ cổ đông; mua phần vốn góp của thành viên công ty trách nhiệm hữu hạn để trở thành thành viên; mua phần vốn góp của thành viên góp vốn trong công ty hợp danh; hoặc mua phần vốn góp của thành viên tổ chức kinh tế khác. Trường hợp này là chuyển nhượng giữa các bên — tiền vào túi bên bán, vốn điều lệ công ty không đổi (trừ khi mua từ chính công ty).

Lưu ý: việc góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp trên thị trường chứng khoán thực hiện theo quy định của pháp luật về chứng khoán, với các quy định riêng về tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài.

Ba trường hợp phải đăng ký trước khi thay đổi thành viên, cổ đông

Theo khoản 3 Điều 21 Luật Đầu tư 2025, nhà đầu tư nước ngoài phải thực hiện thủ tục đăng ký góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp trước khi thay đổi thành viên, cổ đông nếu thuộc một trong ba trường hợp sau:

  • Trường hợp 1 — ngành tiếp cận có điều kiện: việc góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp làm tăng tỷ lệ sở hữu của các nhà đầu tư nước ngoài tại tổ chức kinh tế kinh doanh ngành, nghề tiếp cận thị trường có điều kiện đối với nhà đầu tư nước ngoài. Ví dụ: công ty đang có nhà đầu tư nước ngoài sở hữu 20% vốn điều lệ, nay mua thêm 10% trong khi ngành nghề thuộc Mục B Phụ lục I Nghị định 96/2026/NĐ-CP — phải đăng ký trước.
  • Trường hợp 2 — vượt hoặc tăng trên ngưỡng 50%: việc góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp dẫn đến nhà đầu tư nước ngoài (hoặc tổ chức kinh tế có vốn nước ngoài thuộc diện quy định) nắm giữ trên 50% vốn điều lệ, trong các tình huống: tăng tỷ lệ sở hữu từ dưới hoặc bằng 50% lên trên 50%; hoặc tăng thêm tỷ lệ sở hữu khi nhà đầu tư nước ngoài đã sở hữu trên 50% vốn điều lệ.
  • Trường hợp 3 — đất đai khu vực nhạy cảm: nhà đầu tư nước ngoài góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp của tổ chức kinh tế có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại đảo; xã, phường, đặc khu khu vực biên giới; xã, phường ven biển; hoặc khu vực khác có ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh.

Điểm mấu chốt: không phải mọi giao dịch M&A đều phải đăng ký. Nếu không thuộc ba trường hợp trên, nhà đầu tư nước ngoài thực hiện giao dịch theo quy định của Luật Doanh nghiệp mà không cần qua thủ tục đăng ký đầu tư. Nhưng ranh giới này phải được xác định chắc chắn trước khi ký hợp đồng chuyển nhượng — vì một khi đã thanh toán mà thủ tục đăng ký bị vướng, bên mua là người chịu thiệt.

Điều kiện nhà đầu tư nước ngoài phải đáp ứng khi M&A

Theo khoản 2 Điều 21 Luật Đầu tư 2025 và Điều 75 Nghị định 96/2026/NĐ-CP, nhà đầu tư nước ngoài góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp trong tổ chức kinh tế đã thành lập tại Việt Nam phải đáp ứng ba nhóm điều kiện:

  • Điều kiện tiếp cận thị trường: áp dụng theo ngành, nghề kinh doanh của tổ chức kinh tế mục tiêu — 23 ngành chưa được tiếp cận, 62 ngành tiếp cận có điều kiện (Phụ lục I Nghị định 96/2026/NĐ-CP). Đây là nội dung cần rà soát đầu tiên của mọi giao dịch M&A có yếu tố nước ngoài. Xem phân tích chi tiết tại Điều kiện tiếp cận thị trường của nhà đầu tư nước ngoài.
  • Bảo đảm quốc phòng, an ninh: áp dụng khi tổ chức kinh tế mục tiêu có quyền sử dụng đất tại các khu vực nhạy cảm (đảo, biên giới, ven biển, khu vực ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh). Hồ sơ khi đó phải kèm thông tin, tài liệu về quyền sử dụng đất để cơ quan có thẩm quyền tra cứu, đối chiếu.
  • Pháp luật về đất đai: điều kiện nhận quyền sử dụng đất và điều kiện sử dụng đất tại các khu vực nêu trên theo quy định của pháp luật đất đai.

Thủ tục đăng ký góp vốn, mua cổ phần: từng bước

Thủ tục thực hiện theo Điều 76 Nghị định 96/2026/NĐ-CP, tại cơ quan đăng ký đầu tư nơi tổ chức kinh tế mục tiêu đặt trụ sở chính.

  1. Chuẩn bị hồ sơ đăng ký gồm: (i) văn bản đăng ký góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp — nêu thông tin đăng ký doanh nghiệp của tổ chức kinh tế mục tiêu, ngành nghề kinh doanh, danh sách chủ sở hữu/thành viên/cổ đông (bao gồm nhà đầu tư nước ngoài nếu có), tỷ lệ sở hữu vốn điều lệ của nhà đầu tư nước ngoài trước và sau giao dịch, giá trị giao dịch dự kiến và thông tin về dự án đầu tư của tổ chức kinh tế (nếu có); (ii) tài liệu chứng minh tư cách pháp lý của nhà đầu tư nước ngoài và của tổ chức kinh tế mục tiêu; (iii) văn bản thỏa thuận nguyên tắc về việc góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp giữa nhà đầu tư nước ngoài với tổ chức kinh tế mục tiêu hoặc với cổ đông, thành viên của tổ chức đó; (iv) thông tin, tài liệu về quyền sử dụng đất — đối với trường hợp tổ chức mục tiêu có đất tại khu vực ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh.
  2. Nộp hồ sơ tại cơ quan đăng ký đầu tư nơi tổ chức kinh tế mà nhà đầu tư nước ngoài dự kiến góp vốn, mua cổ phần đặt trụ sở chính. Nộp sai cơ quan là lỗi thường gặp khi tổ chức mục tiêu có trụ sở và dự án ở hai địa phương khác nhau.
  3. Xem xét và thông báo: đối với trường hợp thuộc điểm a và điểm b khoản 3 Điều 21 Luật Đầu tư 2025, trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan đăng ký đầu tư xem xét việc đáp ứng điều kiện và thông báo cho nhà đầu tư. Văn bản thông báo được gửi đồng thời cho nhà đầu tư nước ngoài và tổ chức kinh tế mục tiêu.
  4. Trường hợp đặc biệt — đất khu vực quốc phòng, an ninh: trong thời hạn 02 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan đăng ký đầu tư lấy ý kiến của Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh và Công an cấp tỉnh; hai cơ quan này trả lời trong thời hạn 05 ngày làm việc. Tổng thời gian vì vậy sẽ dài hơn trường hợp thông thường — cần tính vào tiến độ giao dịch ngay từ đầu.
  5. Hoàn tất giao dịch: sau khi có thông báo đáp ứng điều kiện, các bên ký hợp đồng chuyển nhượng chính thức, thanh toán và thực hiện các nghĩa vụ sau giao dịch dưới đây.

Thành phần hồ sơ và biểu mẫu thực hiện theo quy định hiện hành tại thời điểm nộp. Nội dung trên phản ánh khung pháp lý đến tháng 9/2026 — khi triển khai giao dịch cụ thể, cần đối chiếu văn bản đang có hiệu lực tại thời điểm thực hiện.

Nghĩa vụ sau khi hoàn tất giao dịch M&A

Có thông báo đáp ứng điều kiện và ký xong hợp đồng chuyển nhượng chưa phải là xong. Doanh nghiệp mục tiêu còn các nghĩa vụ sau:

  • Đăng ký thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp: thay đổi thành viên công ty TNHH, cổ đông công ty cổ phần, và tăng vốn điều lệ (nếu góp thêm vốn) phải được đăng ký hoặc thông báo với Cơ quan đăng ký kinh doanh trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày có thay đổi — xem thêm Thay đổi đăng ký doanh nghiệp.
  • Điều chỉnh Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (nếu có): trường hợp tổ chức kinh tế mục tiêu đang thực hiện dự án đầu tư có IRC và giao dịch làm thay đổi nhà đầu tư, quy mô vốn hoặc các nội dung ghi trên IRC, cần xem xét thủ tục điều chỉnh IRC theo Luật Đầu tư 2025.
  • Nghĩa vụ thuế của giao dịch chuyển nhượng: chuyển nhượng vốn, cổ phần có thể phát sinh nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp đối với bên chuyển nhượng là tổ chức, hoặc thuế thu nhập cá nhân đối với bên chuyển nhượng là cá nhân — cần tính toán trong cấu trúc giá giao dịch. Xem thêm Tư vấn thuế cho doanh nghiệp FDI.
  • Cập nhật nội bộ: điều lệ công ty, sổ đăng ký thành viên/cổ đông, người đại diện theo pháp luật (nếu thay đổi), tài khoản ngân hàng, chữ ký số và các giấy phép con đứng tên người đại diện cũ.

Rủi ro thường gặp trong giao dịch M&A có yếu tố nước ngoài

  • Không đăng ký khi thuộc trường hợp phải đăng ký: giao dịch đã thanh toán nhưng không hoàn tất được thủ tục thay đổi đăng ký doanh nghiệp vì thiếu thông báo đáp ứng điều kiện của cơ quan đăng ký đầu tư. Khắc phục sau bao giờ cũng tốn kém hơn làm đúng từ đầu.
  • Thẩm định không đủ sâu: nợ thuế truy thu, bảo hiểm xã hội chưa đóng, tranh chấp lao động đang treo, giấy phép con hết hạn hoặc đất đai có tranh chấp — tất cả đều “đi theo” doanh nghiệp sang tay chủ mới. Thẩm định pháp lý toàn diện trước khi ký là khoản đầu tư rẻ nhất của cả giao dịch.
  • Định giá và thanh toán: chênh lệch định giá giữa hai bên, phương thức thanh toán (một lần hay nhiều đợt, có điều kiện), cơ chế giữ lại một phần giá trị để bảo đảm cho các cam kết của bên bán (escrow), và tuân thủ quy định về quản lý ngoại hối khi chuyển tiền ra, vào Việt Nam.
  • Tranh chấp sau M&A: bên bán không thực hiện cam kết về tình trạng pháp lý của doanh nghiệp (chủ quyền tài sản, không có nợ tiềm ẩn, giấy phép còn hiệu lực). Hợp đồng chuyển nhượng cần có điều khoản bảo đảm, bồi thường và cơ chế giải quyết tranh chấp rõ ràng — đừng dùng mẫu hợp đồng chung chung cho giao dịch giá trị lớn.
  • Nhân sự chủ chốt ra đi: sau khi đổi chủ, đội ngũ quản lý và nhân sự nòng cốt có thể rời đi, ảnh hưởng đến hoạt động liên tục — đặc biệt trong các ngành phụ thuộc vào giấy phép hành nghề cá nhân hoặc mối quan hệ khách hàng.

FLAT LAW FIRM hỗ trợ những gì?

  • Thẩm định pháp lý doanh nghiệp mục tiêu (legal due diligence): rà soát tư cách pháp lý, cơ cấu sở hữu, đất đai, giấy phép, hợp đồng trọng yếu, nghĩa vụ thuế, lao động và tranh chấp — báo cáo rủi ro kèm đề xuất xử lý trước khi ký.
  • Đánh giá điều kiện tiếp cận thị trường và nghĩa vụ đăng ký: xác định ngành nghề mục tiêu thuộc nhóm nào, giao dịch có thuộc ba trường hợp phải đăng ký trước hay không, và lộ trình thủ tục phù hợp.
  • Cấu trúc giao dịch: lựa chọn giữa mua cổ phần, mua phần vốn góp hay góp thêm vốn; thiết kế phương thức thanh toán, cơ chế bảo đảm và điều kiện tiên quyết (conditions precedent) phù hợp với pháp luật Việt Nam.
  • Soạn thảo và đàm phán hợp đồng: thỏa thuận nguyên tắc (MOU/LOI), hợp đồng chuyển nhượng cổ phần/phần vốn góp (SPA), thỏa thuận cổ đông — với điều khoản bảo đảm, bồi thường và giải quyết tranh chấp chặt chẽ.
  • Thực hiện thủ tục: soạn và nộp hồ sơ đăng ký góp vốn, mua cổ phần tại cơ quan đăng ký đầu tư; đăng ký thay đổi doanh nghiệp sau giao dịch; điều chỉnh IRC khi cần thiết.
  • Hỗ trợ sau M&A: tái cấu trúc quản trị, cập nhật điều lệ, giấy phép và nghĩa vụ tuân thủ cho doanh nghiệp sau khi đổi chủ — xem thêm M&A và tái cấu trúc doanh nghiệp.

Quy trình thực hiện

  1. Tiếp nhận mục tiêu giao dịch: thông tin nhà đầu tư nước ngoài, doanh nghiệp mục tiêu, tỷ lệ dự kiến mua và ngành nghề kinh doanh — đánh giá sơ bộ điều kiện tiếp cận thị trường.
  2. Thẩm định pháp lý (due diligence): rà soát toàn diện doanh nghiệp mục tiêu, lập báo cáo rủi ro và đề xuất phương án xử lý, điều chỉnh giá hoặc cấu trúc giao dịch.
  3. Cấu trúc giao dịch và đàm phán: thống nhất hình thức (mua cổ phần/phần vốn góp hay góp thêm vốn), ký thỏa thuận nguyên tắc, soạn thảo hợp đồng chuyển nhượng.
  4. Thực hiện thủ tục đăng ký góp vốn, mua cổ phần (nếu thuộc trường hợp phải đăng ký): soạn hồ sơ, nộp tại cơ quan đăng ký đầu tư, theo dõi đến khi có thông báo đáp ứng điều kiện.
  5. Ký hợp đồng chính thức và thanh toán: hoàn tất các điều kiện tiên quyết, ký SPA, thanh toán theo phương thức đã thỏa thuận và tuân thủ quy định ngoại hối.
  6. Nghĩa vụ sau giao dịch: đăng ký thay đổi doanh nghiệp, điều chỉnh IRC (nếu có), cập nhật điều lệ, giấy phép và nghĩa vụ thuế liên quan.

Hồ sơ/tài liệu khách hàng nên chuẩn bị

  • Giấy tờ pháp lý của nhà đầu tư nước ngoài: giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh (đối với tổ chức) hoặc hộ chiếu (đối với cá nhân), hợp pháp hóa lãnh sự và dịch thuật công chứng theo quy định.
  • Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp và điều lệ của doanh nghiệp mục tiêu.
  • Báo cáo tài chính, báo cáo kiểm toán gần nhất của doanh nghiệp mục tiêu (nếu có).
  • Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất của doanh nghiệp mục tiêu (nếu có).
  • Các giấy phép con, hợp đồng trọng yếu của doanh nghiệp mục tiêu.
  • Dự thảo văn bản thỏa thuận nguyên tắc giữa các bên (nếu đã có).
  • Giấy ủy quyền cho FLAT LAW FIRM thực hiện thủ tục (chúng tôi sẽ soạn mẫu).

Thời gian và chi phí dự kiến

Thời gian xem xét hồ sơ đăng ký góp vốn, mua cổ phần là 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ (đối với trường hợp thông thường). Trường hợp doanh nghiệp mục tiêu có quyền sử dụng đất tại khu vực ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh, thời gian sẽ dài hơn do phải lấy ý kiến cơ quan quân sự và công an. Tuy nhiên, tổng thời gian của một giao dịch M&A phụ thuộc chủ yếu vào khâu thẩm định và đàm phán — thường tính bằng tuần hoặc tháng, không phải bằng ngày.

Về chi phí: ngoài lệ phí hành chính (không đáng kể so với giá trị giao dịch), chi phí lớn nằm ở thẩm định pháp lý, tư vấn cấu trúc và soạn thảo hợp đồng. Mức phí dịch vụ của FLAT LAW FIRM được báo giá cụ thể sau khi xác định phạm vi công việc — quý khách vui lòng liên hệ để nhận báo giá.

Cập nhật pháp lý đến tháng 9/2026

Luật Đầu tư 2025 (số 143/2025/QH15), có hiệu lực từ ngày 01/3/2026, thay thế Luật Đầu tư 2020. Quy định về góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp của nhà đầu tư nước ngoài nằm tại Điều 21: ba nhóm điều kiện (tiếp cận thị trường; quốc phòng, an ninh; đất đai) và ba trường hợp phải đăng ký trước khi thay đổi thành viên, cổ đông. Điểm mới đáng chú ý so với Luật Đầu tư 2020 là bổ sung trường hợp tổ chức kinh tế có quyền sử dụng đất tại khu vực ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh.

Nghị định 96/2026/NĐ-CP hướng dẫn thi hành Luật Đầu tư 2025, có hiệu lực từ ngày 31/3/2026, thay thế Nghị định 31/2021/NĐ-CP. Các hình thức góp vốn, mua cổ phần được liệt kê tại Điều 74; điều kiện và nguyên tắc thực hiện tại Điều 75; hồ sơ, trình tự, thủ tục đăng ký tại Điều 76 — bao gồm quy trình lấy ý kiến cơ quan quân sự, công an đối với trường hợp đất đai khu vực nhạy cảm.

Cơ chế thành lập mới: theo Luật Đầu tư 2025 và Nghị định 96/2026/NĐ-CP, nhà đầu tư nước ngoài được thành lập tổ chức kinh tế trước khi được cấp IRC, với cam kết đáp ứng điều kiện tiếp cận thị trường, và phải hoàn thành thủ tục IRC trong 12 tháng kể từ ngày thành lập. Đây là điểm khác biệt quan trọng để cân nhắc khi lựa chọn giữa thành lập mới và M&A.

Toàn văn các văn bản nêu trên có thể tra cứu tại Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật của Chính phủ. Nội dung trên trang cần được đối chiếu với văn bản đang có hiệu lực tại thời điểm thực hiện giao dịch.

Vì sao chọn FLAT LAW FIRM?

M&A có yếu tố nước ngoài là giao dịch “hai tốc độ”: tốc độ đàm phán thương mại và tốc độ thủ tục pháp lý. Nhiều giao dịch đổ vỡ không phải vì giá, mà vì một bên phát hiện quá muộn rằng thủ tục đăng ký không qua được, hoặc doanh nghiệp mục tiêu mang theo rủi ro mà hợp đồng không bao phủ. FLAT LAW FIRM làm cả hai mảng — tư vấn đầu tư nước ngoài và xử lý giao dịch M&A — nên chúng tôi nhìn thấy đồng thời cả rủi ro thương mại và rủi ro thủ tục ngay từ khâu thẩm định. Đội ngũ làm việc bằng tiếng Việt, tiếng Trung và tiếng Anh, phù hợp với nhà đầu tư cần phối hợp giữa bên mua, bên bán và cơ quan nhà nước Việt Nam. Xem thêm Đầu tư nước ngoài tại Việt Nam và Nhà đầu tư Trung Quốc.

Câu hỏi thường gặp

Nhà đầu tư nước ngoài mua cổ phần công ty Việt Nam có phải xin cấp IRC không?

Không. Đầu tư theo hình thức góp vốn, mua cổ phần, mua phần vốn góp của tổ chức kinh tế không thuộc diện cấp Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư (điểm c khoản 2 Điều 26 Luật Đầu tư 2025). Nhà đầu tư chỉ phải thực hiện thủ tục đăng ký góp vốn, mua cổ phần trước khi thay đổi thành viên, cổ đông nếu thuộc một trong ba trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 21 Luật Đầu tư 2025.

Khi nào phải đăng ký góp vốn, mua cổ phần trước khi thực hiện giao dịch?

Ba trường hợp: (1) giao dịch làm tăng tỷ lệ sở hữu của nhà đầu tư nước ngoài tại tổ chức kinh tế kinh doanh ngành, nghề tiếp cận thị trường có điều kiện; (2) giao dịch dẫn đến nhà đầu tư nước ngoài nắm giữ trên 50% vốn điều lệ — bao gồm tăng từ dưới hoặc bằng 50% lên trên 50%, và tăng thêm khi đã sở hữu trên 50%; (3) tổ chức kinh tế mục tiêu có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại đảo, khu vực biên giới, ven biển hoặc khu vực khác ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh.

Nộp hồ sơ đăng ký ở đâu và mất bao lâu?

Hồ sơ nộp tại cơ quan đăng ký đầu tư nơi tổ chức kinh tế mà nhà đầu tư nước ngoài dự kiến góp vốn, mua cổ phần đặt trụ sở chính. Đối với trường hợp thông thường, cơ quan đăng ký đầu tư xem xét và thông báo trong thời hạn 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ. Trường hợp liên quan đến đất đai khu vực quốc phòng, an ninh, thời gian dài hơn do phải lấy ý kiến Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh và Công an cấp tỉnh.

Mua bao nhiêu phần trăm vốn thì phải đăng ký?

Pháp luật không quy định một ngưỡng phần trăm chung cho mọi giao dịch. Nghĩa vụ đăng ký phụ thuộc vào ba yếu tố: ngành nghề của doanh nghiệp mục tiêu có thuộc diện tiếp cận có điều kiện hay không; giao dịch có làm thay đổi trạng thái sở hữu trên/dưới ngưỡng 50% vốn điều lệ hay không; và doanh nghiệp mục tiêu có quyền sử dụng đất tại khu vực nhạy cảm về quốc phòng, an ninh hay không. Mỗi giao dịch cần được đánh giá cụ thể — quý khách nên trao đổi với luật sư trước khi ký thỏa thuận.

Sau khi mua xong, doanh nghiệp phải làm thủ tục gì?

Ba nhóm việc chính: (1) đăng ký thay đổi thành viên, cổ đông (và vốn điều lệ nếu có góp thêm vốn) với Cơ quan đăng ký kinh doanh trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày có thay đổi; (2) xem xét điều chỉnh Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư nếu doanh nghiệp mục tiêu đang thực hiện dự án có IRC và giao dịch làm thay đổi các nội dung ghi trên IRC; (3) cập nhật điều lệ, sổ đăng ký thành viên/cổ đông, người đại diện theo pháp luật, tài khoản ngân hàng và các giấy phép liên quan, đồng thời hoàn tất nghĩa vụ thuế phát sinh từ giao dịch chuyển nhượng.

Doanh nghiệp mục tiêu có đất tại khu vực biên giới hoặc ven biển thì sao?

Đây là một trong ba trường hợp bắt buộc phải đăng ký trước khi thay đổi thành viên, cổ đông (điểm c khoản 3 Điều 21 Luật Đầu tư 2025). Hồ sơ phải kèm thông tin, tài liệu về quyền sử dụng đất; cơ quan đăng ký đầu tư sẽ lấy ý kiến của Bộ Chỉ huy quân sự cấp tỉnh và Công an cấp tỉnh về việc bảo đảm quốc phòng, an ninh trước khi thông báo. Nhà đầu tư nên đưa nội dung này vào checklist thẩm định ngay từ đầu để không bị động về tiến độ.

Liên kết hữu ích

Bạn nên trao đổi với luật sư nếu:

  • Đang cân nhắc giữa thành lập công ty mới và mua lại doanh nghiệp đang hoạt động — cần so sánh chi phí, tiến độ và rủi ro của hai phương án.
  • Doanh nghiệp mục tiêu kinh doanh ngành nghề có thể thuộc diện tiếp cận thị trường có điều kiện đối với nhà đầu tư nước ngoài.
  • Giao dịch dự kiến làm thay đổi tỷ lệ sở hữu nước ngoài quanh ngưỡng 50% vốn điều lệ.
  • Doanh nghiệp mục tiêu có quyền sử dụng đất tại đảo, khu vực biên giới, ven biển hoặc khu vực ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh.
  • Cần thẩm định pháp lý toàn diện doanh nghiệp mục tiêu trước khi ký thỏa thuận — đất đai, thuế, lao động, giấy phép, tranh chấp.
  • Đã ký thỏa thuận nguyên tắc nhưng chưa rõ có thuộc trường hợp phải đăng ký góp vốn, mua cổ phần trước hay không.

Trao đổi với luật sư của FLAT LAW FIRM

Hãy gửi thông tin về doanh nghiệp mục tiêu và cấu trúc giao dịch dự kiến — chúng tôi sẽ đánh giá điều kiện tiếp cận thị trường, nghĩa vụ đăng ký và thiết kế lộ trình giao dịch phù hợp.

Gửi yêu cầu tư vấn pháp lý

Thời gian thực hiện có thể thay đổi tùy hồ sơ, địa bàn, cơ quan có thẩm quyền và thời điểm nộp. Nội dung trên website chỉ nhằm mục đích cung cấp thông tin chung và không thay thế ý kiến tư vấn pháp lý cho từng vụ việc cụ thể.

Quy định pháp luật, thẩm quyền cơ quan nhà nước và thủ tục hành chính có thể thay đổi theo từng thời điểm, từng địa phương và từng hồ sơ cụ thể. Quý khách nên tham khảo ý kiến luật sư trước khi đưa ra quyết định hoặc thực hiện giao dịch.