Vấn đề: trường quốc tế con bạn đang học bỗng thông báo đóng cửa giữa học kỳ — học phí cả năm đã đóng có lấy lại được không? Trả lời nhanh: có cơ sở đòi lại phần học phí tương ứng với thời gian chưa học, căn cứ vào hợp đồng dịch vụ giáo dục và quy định pháp luật. Nhưng “đòi được bao nhiêu, nhanh hay chậm” phụ thuộc vào lý do đóng cửa và tình trạng tài chính của trường lúc đó.
Căn cứ đòi hoàn phí: hợp đồng là chính
Quan hệ giữa phụ huynh và trường là quan hệ cung cấp dịch vụ giáo dục theo hợp đồng. Khi trường đơn phương chấm dứt dịch vụ (đóng cửa), trường vi phạm hợp đồng và phải hoàn trả phần học phí tương ứng với dịch vụ chưa cung cấp, trừ khi hợp đồng có thỏa thuận khác bất lợi cho phụ huynh — mà những điều khoản “không hoàn phí trong mọi trường hợp” có thể bị xem là điều khoản bất công, vô hiệu theo pháp luật bảo vệ người tiêu dùng.
Việc đầu tiên phụ huynh cần làm: đọc lại hợp đồng — tìm điều khoản về chấm dứt, hoàn phí, và giữ lại mọi biên lai, chứng từ nộp học phí. Đây là “vũ khí” chính trong mọi cuộc đàm phán, khiếu nại sau này.
Ba kịch bản đóng cửa, ba cách đòi khác nhau
- Kịch bản 1 — Trường tự đóng cửa nhưng còn tài sản: đàm phán trực tiếp yêu cầu hoàn phí theo hợp đồng; nếu trường chây ì, khiếu nại tới Sở GDĐT và khởi kiện dân sự đòi hoàn phí, bồi thường thiệt hại (chi phí chuyển trường, học phí chênh lệch).
- Kịch bản 2 — Trường bị thu hồi giấy phép/đình chỉ: cơ quan quản lý thường có phương án bảo đảm quyền lợi học sinh (chuyển trường); phần học phí vẫn đòi từ trường theo hợp đồng, đồng thời phản ánh tới cơ quan quản lý để được hỗ trợ.
- Kịch bản 3 — Trường phá sản: khó nhất. Học phí đã đóng trở thành một khoản nợ không có bảo đảm trong thủ tục phá sản — xếp sau chi phí phá sản, nợ lương, nợ bảo hiểm, nợ thuế theo Điều 46 Luật Phục hồi, phá sản 142/2025/QH15 (hiệu lực 01/3/2026). Phụ huynh cần đăng ký quyền chủ nợ với Quản tài viên đúng hạn để không mất quyền.
Học sinh chuyển trường giữa chừng
Ngoài tiền, quyền lợi học tập của học sinh cũng phải được bảo đảm: trường đóng cửa có trách nhiệm bàn giao hồ sơ, học bạ, xác nhận kết quả học tập để học sinh chuyển trường; cơ quan quản lý giáo dục có trách nhiệm hỗ trợ sắp xếp. Phụ huynh nên chủ động liên hệ Sở GDĐT ngay khi có thông tin đóng cửa, đừng chờ trường “tự lo”.
Phòng ngừa từ đầu năm học
Chọn trường có giấy phép hoạt động rõ ràng, kiểm tra tình trạng pháp lý trước khi đóng học phí cả năm; ưu tiên đóng theo kỳ thay vì cả năm nếu trường mới, chưa có thương hiệu; đọc kỹ điều khoản hoàn phí trong hợp đồng trước khi ký — điều khoản càng chi tiết, càng dễ đòi khi sự cố xảy ra.
Câu hỏi thường gặp
1. Trường quốc tế phá sản thì học phí đã đóng lấy lại được?
Được đăng ký đòi, nhưng học phí là nợ không bảo đảm, xếp sau nhiều nhóm nợ ưu tiên (Điều 46 Luật 142/2025). Khả năng thu hồi phụ thuộc vào tài sản còn lại của trường.
2. Học sinh chuyển trường giữa chừng thì sao?
Trường phải bàn giao hồ sơ, học bạ, xác nhận kết quả học tập; cơ quan quản lý giáo dục hỗ trợ sắp xếp chuyển trường. Phụ huynh chủ động liên hệ Sở GDĐT sớm.
3. Ai chịu trách nhiệm hoàn phí?
Trường (pháp nhân) chịu trách nhiệm hoàn trả theo hợp đồng. Cá nhân chủ trường chỉ chịu trách nhiệm trong phạm vi pháp luật quy định (ví dụ có hành vi lừa đảo).
4. Hợp đồng ghi “không hoàn phí trong mọi trường hợp” có hiệu lực?
Điều khoản loại trừ hoàn toàn nghĩa vụ hoàn phí khi trường đơn phương chấm dứt dịch vụ có thể bị xem là điều khoản bất công, vô hiệu theo pháp luật bảo vệ người tiêu dùng.
5. Kiện trường quốc tế ở tòa án Việt Nam được không?
Được. Tranh chấp hợp đồng dịch vụ giáo dục tại Việt Nam thuộc thẩm quyền của tòa án Việt Nam; phụ huynh khởi kiện dân sự đòi hoàn phí và bồi thường thiệt hại.
Bài viết đã được FLAW AI Legal Council kiểm tra chất lượng.
