Nhiều doanh nghiệp có vốn Trung Quốc muốn đưa máy móc đã qua sử dụng từ Trung Quốc sang Việt Nam để trang bị cho nhà máy. Điểm khác biệt cốt lõi mà doanh nghiệp phải nắm: Trung Quốc không thuộc nhóm G7/Hàn Quốc, nên máy móc sản xuất tại Trung Quốc bắt buộc phải có chứng thư giám định độc lập — không được dùng giấy xác nhận của nhà sản xuất như hàng nhập từ G7/Hàn Quốc. Bài viết tổng hợp các điều kiện nhập khẩu áp dụng riêng cho máy móc đã qua sử dụng từ Trung Quốc, theo khung pháp luật hiện hành tính đến ngày 14/10/2026.
1. Khung pháp luật áp dụng
- Quyết định 18/2019/QĐ-TTg (đã được sửa đổi bởi Quyết định 28/2022/QĐ-TTg và Quyết định 02/2026/QĐ-TTg) — khung điều kiện nhập khẩu máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng;
- Nghị định 292/2026/NĐ-CP (hiệu lực 05/9/2026, thay thế Nghị định 69/2018/NĐ-CP) — danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu.
Thông tư 23/2015/TT-BKHCN đã hết hiệu lực từ 15/6/2019 và Nghị định 69/2018/NĐ-CP đã được thay thế — không trích làm căn cứ.
2. Điều kiện 1: Tuổi thiết bị không quá 10 năm
Tuổi thiết bị (tính từ năm sản xuất đến năm nhập khẩu) không quá 10 năm. Đối với một số lĩnh vực liệt kê tại Phụ lục I của Quyết định 18/2019/QĐ-TTg (sau các quyết định sửa đổi), ngưỡng tuổi có thể là 15 hoặc 20 năm — doanh nghiệp phải đối chiếu đúng Phụ lục gốc áp dụng cho lĩnh vực của mình.
3. Điều kiện 2: Đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật
Máy móc, thiết bị đã qua sử dụng phải đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN) về an toàn, tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường; trường hợp chưa có QCVN tương ứng, phải đáp ứng tiêu chuẩn quốc gia của Việt Nam (TCVN) hoặc tiêu chuẩn của các nước G7, Hàn Quốc về các nội dung này.
4. ĐIỂM THEN CHỐT: máy sản xuất tại Trung Quốc bắt buộc chứng thư giám định độc lập
Đây là điểm khác biệt quyết định của topic này: Quyết định 18/2019/QĐ-TTg cho phép máy móc, thiết bị đã qua sử dụng được sản xuất tại các nước G7 và Hàn Quốc sử dụng giấy xác nhận của nhà sản xuất thay cho chứng thư giám định trong một số trường hợp. Trung Quốc không thuộc nhóm này, vì vậy:
- Máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng sản xuất tại Trung Quốc bắt buộc phải có chứng thư giám định của tổ chức giám định được chỉ định;
- Không được dùng giấy xác nhận của nhà sản xuất Trung Quốc để thay thế chứng thư giám định.
Doanh nghiệp nên liên hệ tổ chức giám định trước khi ký hợp đồng mua bán để thống nhất phạm vi, thời điểm giám định — tránh tình trạng hàng đã về cửa khẩu mới phát hiện thiếu chứng thư hợp lệ.
5. Hiệu lực chứng thư giám định
Chứng thư giám định có hiệu lực:
- 06 tháng đối với máy móc, thiết bị;
- 18 tháng đối với dây chuyền công nghệ;
tính đến thời điểm hàng hóa về đến cửa khẩu Việt Nam. Doanh nghiệp phải tính toán tiến độ vận chuyển để chứng thư còn hiệu lực khi hàng về — chứng thư hết hiệu lực đồng nghĩa với không đủ điều kiện thông quan.
6. Chỉ được nhập để phục vụ trực tiếp sản xuất
Máy móc, thiết bị, dây chuyền công nghệ đã qua sử dụng chỉ được nhập khẩu để phục vụ trực tiếp hoạt động sản xuất tại Việt Nam của doanh nghiệp nhập khẩu. Cấm nhập khẩu để kinh doanh, chuyển nhượng lại. Doanh nghiệp nhập máy về rồi bán lại cho đơn vị khác là vi phạm điều kiện nhập khẩu.
7. Trường hợp đặc biệt: tuổi vượt quy định nhưng công suất còn từ 85%
Theo Điều 9 Quyết định 18/2019/QĐ-TTg (sau Quyết định 02/2026/QĐ-TTg), trường hợp máy móc, thiết bị đã qua sử dụng có tuổi vượt quy định nhưng công suất (hoặc hiệu suất) còn lại đạt từ 85% trở lên so với công suất thiết kế, doanh nghiệp có thể đề nghị Bộ Khoa học và Công nghệ xem xét, quyết định cho phép nhập khẩu. Đây là cơ chế ngoại lệ, không phải quyền đương nhiên — doanh nghiệp phải chuẩn bị hồ sơ chứng minh đầy đủ.
8. C/O Form E: hưởng ưu đãi thuế theo ACFTA
Máy móc nhập khẩu từ Trung Quốc có thể được hưởng ưu đãi thuế quan theo Hiệp định thương mại hàng hóa ASEAN – Trung Quốc (ACFTA) nếu có giấy chứng nhận xuất xứ mẫu E (C/O Form E) hợp lệ. Doanh nghiệp cần yêu cầu nhà xuất khẩu Trung Quốc cung cấp C/O Form E đúng quy định và tra biểu thuế nhập khẩu ưu đãi hiện hành — không áp dụng mức thuế suất ghi nhớ từ các năm trước vì biểu thuế được cập nhật định kỳ.
9. Cách tra cứu tổ chức giám định được chỉ định
Doanh nghiệp không nên dựa vào danh sách tổ chức giám định “nghe nói” hay “được giới thiệu miệng”. Cách tra cứu đúng: kiểm tra danh sách tổ chức giám định được Bộ Khoa học và Công nghệ chỉ định/công nhận được công bố trên cổng thông tin điện tử của Bộ và các văn bản công bố hiện hành — chỉ sử dụng tổ chức còn hiệu lực chỉ định tại thời điểm giám định.
Câu hỏi thường gặp
Máy sản xuất tại Trung Quốc, 8 năm tuổi, có giấy xác nhận của nhà sản xuất — có được nhập không?
Chưa đủ. Máy sản xuất tại Trung Quốc bắt buộc phải có chứng thư giám định độc lập; giấy xác nhận của nhà sản xuất không thay thế được.
Chứng thư giám định còn 02 tháng hiệu lực, hàng dự kiến 03 tháng nữa mới về cửa khẩu — có sao không?
Có vấn đề. Chứng thư phải còn hiệu lực tại thời điểm hàng về đến cửa khẩu Việt Nam — cần tính toán lại tiến độ hoặc làm lại giám định.
Nhập máy cũ về rồi bán lại cho công ty khác trong KCN được không?
Không. Máy móc đã qua sử dụng chỉ được nhập để phục vụ trực tiếp sản xuất của chính doanh nghiệp nhập khẩu.
Máy 12 năm tuổi nhưng còn rất tốt, có được nhập không?
Có thể theo cơ chế ngoại lệ tại Điều 9 (sau QĐ 02/2026): nếu công suất còn lại từ 85% trở lên, đề nghị Bộ Khoa học và Công nghệ xem xét — không phải đương nhiên được phép.
Nguồn trích dẫn
- Quyết định 18/2019/QĐ-TTg (sửa đổi bởi Quyết định 28/2022/QĐ-TTg, Quyết định 02/2026/QĐ-TTg): tuổi thiết bị ≤10 năm (một số lĩnh vực 15/20 năm theo Phụ lục I); tiêu chuẩn kỹ thuật; chứng thư giám định; Điều 9 (trường hợp đặc biệt);
- Nghị định 292/2026/NĐ-CP — hiệu lực 05/9/2026 (thay thế Nghị định 69/2018/NĐ-CP): danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu;
- Hiệp định ACFTA: giấy chứng nhận xuất xứ mẫu E (C/O Form E).
Thông tin tham khảo, không phải tư vấn pháp lý. Nội dung do AI soạn thảo, đã được AI Legal Council của FLAT Law Firm kiểm tra chất lượng trước khi xem xét đăng tải; không phải ý kiến tư vấn của luật sư người thật. Quy định pháp luật có thể thay đổi; bạn nên đối chiếu văn bản hiện hành trước khi áp dụng.
Doanh nghiệp cần tư vấn nhập khẩu máy móc đã qua sử dụng từ Trung Quốc? Liên hệ FLAT Law Firm để được tư vấn.