Công ty mẹ khu vực của tập đoàn đặt tại Singapore. Mỗi năm, kế toán trưởng tại đây nhận được email từ công ty con ở Hải Phòng: “Gửi giúp em Master File của tập đoàn để làm hồ sơ chuyển giá”. Năm 2026, email đó kèm thêm dòng: “Năm nay có Nghị định mới, anh kiểm tra giúp em xem có gì thay đổi không”. Câu trả lời không còn đơn giản là forward file năm ngoái.
Ba tầng hồ sơ vẫn là khung bắt buộc
Nghị định 255/2026/NĐ-CP (ban hành 30/6/2026, hiệu lực 01/7/2026, áp dụng cho kỳ tính thuế TNDN 2026) thay thế Nghị định 132/2020 và Nghị định 20/2025, nhưng kế thừa toàn bộ khung hồ sơ ba tầng:
- Master File (hồ sơ toàn cầu): do công ty mẹ tối cao hoặc công ty mẹ khu vực lập — bức tranh toàn tập đoàn: cơ cấu tổ chức, chuỗi giá trị, tài sản vô hình, hoạt động tài chính nội bộ.
- Local File (hồ sơ quốc gia): công ty con tại Việt Nam lập — mô tả giao dịch liên kết cụ thể phát sinh tại Việt Nam và phân tích giá giao dịch độc lập.
- CbCR (báo cáo lợi nhuận liên quốc gia): nghĩa vụ của công ty mẹ tối cao, được chia sẻ với cơ quan thuế Việt Nam qua cơ chế trao đổi thông tin.
Nghị định 255 có gì mới mà công ty mẹ khu vực phải biết
Bốn điểm đáng chú ý được các hãng kiểm toán lớn tóm lược: một, mở rộng ngưỡng miễn lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết cho doanh nghiệp rủi ro thấp — công ty con nhỏ có thể thoát nghĩa vụ lập đầy đủ; hai, hoàn thiện khung pháp lý về CbCR, gắn với Công văn 3870/CT-CS của Cục Thuế; ba, chuẩn hóa thứ tự ưu tiên khi dùng cơ sở dữ liệu so sánh giá; bốn, quản lý dựa trên bản chất kinh tế của giao dịch và mức độ rủi ro của người nộp thuế, thay vì kiểm tra dàn trải.
Thực tế: công ty mẹ khu vực không thể “lập một lần dùng mãi”. Master File phải cập nhật theo thay đổi chuỗi giá trị — ví dụ năm nay tập đoàn chuyển trung tâm mua hàng từ Singapore về Việt Nam thì toàn bộ phân tích chức năng trong Master File phải viết lại.
Vai trò cụ thể của công ty mẹ khu vực
Công ty mẹ khu vực thường là đầu mối cung cấp ba nhóm thông tin mà công ty con Việt Nam không tự có:
- Mô tả tập đoàn, sơ đồ sở hữu, các thay đổi tái cấu trúc trong năm — đầu vào cho Master File.
- Chính sách giá nội bộ tập đoàn (transfer pricing policy): cách tính phí quản lý, phí bản quyền, lãi vay nội bộ.
- Dữ liệu so sánh (benchmark) ở cấp khu vực khi thị trường Việt Nam thiếu giao dịch độc lập tương đồng.
Sai lầm phổ biến: công ty mẹ gửi Master File bằng tiếng Anh, công ty con nộp nguyên văn mà không có bản phân tích Local File riêng cho giao dịch tại Việt Nam. Cơ quan thuế không chấp nhận “hồ sơ toàn cầu thay cho hồ sơ quốc gia”.
Lộ trình tuân thủ cho kỳ tính thuế 2026
Hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết phải được lập trước thời điểm kê khai quyết toán thuế TNDN năm và lưu giữ để xuất trình khi cơ quan thuế yêu cầu. Với Luật Quản lý thuế 108/2025 (hiệu lực 01/7/2026) tăng cường công cụ quản lý rủi ro, doanh nghiệp nên chốt Master File ngay trong quý đầu năm tài chính, để công ty con có đủ thời gian lập Local File — không dồn vào mùa quyết toán.
Câu hỏi thường gặp
Công ty con Việt Nam doanh thu nhỏ có phải lập đủ ba tầng hồ sơ không?
Nghị định 255 mở rộng ngưỡng miễn lập hồ sơ cho doanh nghiệp rủi ro thấp. Doanh nghiệp cần tự đánh giá doanh thu và giá trị giao dịch liên kết của mình so với ngưỡng miễn; nếu vượt ngưỡng, nghĩa vụ lập đầy đủ vẫn áp dụng.
Master File của tập đoàn lập ở nước ngoài có dùng được tại Việt Nam?
Dùng được làm đầu vào, nhưng công ty con tại Việt Nam vẫn phải lập Local File riêng phân tích giao dịch phát sinh tại Việt Nam. Hai tài liệu bổ sung cho nhau, không thay thế nhau.
CbCR ai phải nộp?
Nghĩa vụ CbCR thuộc về công ty mẹ tối cao của tập đoàn đa quốc gia (theo ngưỡng doanh thu hợp nhất), và thông tin được chia sẻ với Việt Nam qua thỏa thuận trao đổi thông tin giữa cơ quan thuế các nước.
Không lập hồ sơ chuyển giá thì bị gì?
Cơ quan thuế có quyền ấn định giá giao dịch liên kết, truy thu thuế và xử phạt vi phạm hành chính về thuế theo Luật Quản lý thuế 108/2025. Chi phí bị ấn định lại thường cao hơn nhiều chi phí lập hồ sơ bài bản từ đầu.
FLAT Law Firm hỗ trợ rà soát nghĩa vụ hồ sơ chuyển giá theo Nghị định 255/2026, phối hợp công ty mẹ khu vực chuẩn bị Master File và lập Local File cho công ty con tại Việt Nam. Liên hệ để được tư vấn lộ trình tuân thủ cho kỳ tính thuế 2026.
Bài viết đã được FLAW AI Legal Council kiểm tra chất lượng.
