Tình huống: một công ty lữ hành có vốn đầu tư nước ngoài lập ngân sách theo mức ký quỹ giảm của cẩm nang năm 2022 rồi nộp hồ sơ xin giấy phép lữ hành quốc tế. Hồ sơ tắc: đợt giảm tạm thời đã kết thúc ngày 31/12/2023, và từ 01/01/2024 áp dụng lại đầy đủ mức ký quỹ của Nghị định 168/2017/NĐ-CP — 250 triệu đồng với inbound, 500 triệu đồng với outbound hoặc cả hai chiều.
Mức ký quỹ: nhớ đúng con số
Điều 14 Nghị định 168/2017/NĐ-CP (hướng dẫn Luật Du lịch 09/2017/QH14) quy định mức ký quỹ kinh doanh dịch vụ lữ hành:
- Lữ hành nội địa: 100 triệu đồng.
- Lữ hành quốc tế — đón khách quốc tế đến Việt Nam (inbound): 250 triệu đồng.
- Lữ hành quốc tế — đưa khách ra nước ngoài (outbound): 500 triệu đồng.
- Lữ hành quốc tế — cả hai chiều: 500 triệu đồng.
Ký quỹ thực hiện bằng đồng Việt Nam tại ngân hàng thương mại, ngân hàng hợp tác xã hoặc chi nhánh ngân hàng nước ngoài tại Việt Nam thông qua hợp đồng ký quỹ; ngân hàng phong tỏa số tiền và cấp Giấy chứng nhận tiền ký quỹ để đưa vào hồ sơ xin phép. Tiền ký quỹ phải được duy trì trong suốt thời gian kinh doanh lữ hành, và doanh nghiệp được hưởng lãi suất theo thỏa thuận.
Điều kiện ngoài tiền
Ký quỹ là cần nhưng chưa đủ. Doanh nghiệp phải được thành lập theo pháp luật doanh nghiệp và đăng ký ngành nghề lữ hành; người phụ trách kinh doanh dịch vụ lữ hành phải đạt chuẩn: tốt nghiệp cao đẳng trở lên chuyên ngành lữ hành — hoặc chuyên ngành khác cộng chứng chỉ nghiệp vụ điều hành du lịch quốc tế. Với lữ hành nội địa, chuẩn là trung cấp chuyên ngành lữ hành hoặc chứng chỉ điều hành du lịch nội địa.
Với doanh nghiệp FDI, trọng tâm thực tế là inbound: tiền ký quỹ, người phụ trách đạt chuẩn và hồ sơ xin phép gửi cơ quan du lịch. Giấy chứng nhận tiền ký quỹ (Mẫu số 01 của phụ lục nghị định) là giấy tờ cán bộ cấp phép kiểm tra đầu tiên — làm đúng thủ tục ngân hàng trước khi nộp hồ sơ.
Sử dụng tiền ký quỹ: giới hạn chặt chẽ
Tiền ký quỹ tồn tại để bồi thường cho khách du lịch và xử lý tình huống khẩn cấp, không phải vốn lưu động. Rút tiền cần văn bản xác nhận của cơ quan cấp phép về việc đã giải quyết rủi ro/đền bù — ngân hàng không được cho rút khi chưa có ý kiến bằng văn bản — và số tiền đã dùng phải được hoàn trả đầy đủ. Coi ký quỹ như quỹ tiền mặt là vi phạm tuân thủ.
Trình tự xin giấy phép lữ hành quốc tế
Trình tự chuẩn gồm năm bước. Bước một, thành lập doanh nghiệp và đăng ký ngành nghề kinh doanh dịch vụ lữ hành. Bước hai, ký hợp đồng ký quỹ với ngân hàng thương mại (hoặc ngân hàng hợp tác xã, chi nhánh ngân hàng nước ngoài) và nhận Giấy chứng nhận tiền ký quỹ: 250 triệu cho inbound, 500 triệu cho outbound hoặc cả hai chiều. Bước ba, bổ nhiệm người phụ trách kinh doanh dịch vụ lữ hành đạt chuẩn bằng cấp, chứng chỉ. Bước bốn, nộp hồ sơ đề nghị cấp giấy phép kinh doanh dịch vụ lữ hành quốc tế cho cơ quan du lịch có thẩm quyền. Bước năm, sau khi được cấp phép: duy trì tiền ký quỹ trong suốt thời gian kinh doanh và hoàn trả đầy đủ nếu đã sử dụng theo quyết định của cơ quan cấp phép. Bỏ sót bước hai hoặc ba là hai lý do hồ sơ bị trả phổ biến nhất.
Câu hỏi thường gặp
1. Mức ký quỹ có khác với doanh nghiệp FDI?
Không. Mức ký quỹ áp dụng như nhau; doanh nghiệp FDI theo cùng luồng cấp phép cộng thủ tục đầu tư.
2. Có được hoạt động trong khi đang làm ký quỹ?
Không. Giấy chứng nhận tiền ký quỹ là thành phần hồ sơ xin phép; giấy phép chỉ cấp khi có nó.
3. Mức giảm năm 2022 còn áp dụng?
Không. Đợt giảm tạm thời kết thúc 31/12/2023; áp dụng lại mức đầy đủ từ 01/01/2024.
4. Ai được làm người phụ trách?
Người tốt nghiệp cao đẳng trở lên chuyên ngành lữ hành, hoặc chuyên ngành khác cộng chứng chỉ nghiệp vụ điều hành du lịch quốc tế.
5. Có được rút ký quỹ để kinh doanh?
Chỉ khi có văn bản xác nhận của cơ quan có thẩm quyền về giải quyết rủi ro/đền bù, và phải hoàn trả đầy đủ.
