Doanh nghiệp Việt Nam thuê máy đào, máy CNC từ Nhật Bản, Hàn Quốc… phải nộp những loại thuế gì, tính trên cơ sở nào, ai là người nộp? Khung hiện hành từ 01/7/2026: thuế GTGT 5% + thuế TNDN 5%, tính trên toàn bộ tiền thuê; bên Việt Nam khấu trừ, kê khai, nộp thay nhà thầu nước ngoài. Đồng thời, Thông tư 103/2014/TT-BTC — văn bản “gối đầu giường” một thời của thuế nhà thầu — đã hết hiệu lực toàn bộ, không còn được trích dẫn làm căn cứ hiện hành.
Thông tư 103/2014/TT-BTC đã chết: mốc thời gian cần nhớ
- 12/3/2026: các quy định về thuế TNDN đối với nhà thầu nước ngoài tại Thông tư 103/2014/TT-BTC bị bãi bỏ (Thông tư 20/2026/TT-BTC);
- 01/7/2026: Thông tư 103/2014/TT-BTC hết hiệu lực toàn bộ (Điều 99 Thông tư 89/2026/TT-BTC).
Hệ quả thực tế: mọi hợp đồng thuê máy móc, thiết bị từ nước ngoài thanh toán từ 01/7/2026 áp khung mới; mọi tài liệu nội bộ, công văn tư vấn còn trích Thông tư 103/2014/TT-BTC như văn bản hiện hành đều phải cập nhật.
Ngoại lệ chuyển tiếp: đối với hợp đồng hỗn hợp (áp dụng phương pháp hỗn hợp theo Thông tư 103/2014/TT-BTC) ký trước ngày 12/3/2026, nghĩa vụ thuế TNDN vẫn được xác định theo văn bản pháp luật tại thời điểm ký kết hợp đồng (Thông tư 20/2026/TT-BTC) — không áp dụng hồi tố khung mới cho các hợp đồng này.
Khung hiện hành: GTGT 5% + TNDN 5%
- Thuế GTGT: 5% — theo Luật Thuế giá trị gia tăng 48/2024/QH15 và Thông tư 69/2025/TT-BTC;
- Thuế TNDN: 5% — theo khoản 3 Điều 12 Nghị định 320/2025/NĐ-CP và Điều 7 Thông tư 20/2026/TT-BTC.
Cả hai loại thuế đều tính trên toàn bộ tiền thuê — bao gồm cả các khoản chi phí mà bên Việt Nam trả thay cho nhà thầu nước ngoài (nếu có). Bên Việt Nam có trách nhiệm khấu trừ, kê khai và nộp thay nhà thầu nước ngoài với cơ quan thuế.
Ví dụ số: tiền thuê 1 tỷ đồng
Giả sử hợp đồng thuê máy đào từ nhà thầu Nhật Bản, tiền thuê 1.000.000.000 đồng (chưa bao gồm thuế nhà thầu):
- Thuế GTGT phải nộp thay: 1.000.000.000 × 5% = 50.000.000 đồng;
- Thuế TNDN phải nộp thay: 1.000.000.000 × 5% = 50.000.000 đồng;
- Tổng nghĩa vụ thuế nhà thầu: 100.000.000 đồng, do bên Việt Nam khấu trừ từ khoản thanh toán cho nhà thầu nước ngoài và nộp vào ngân sách.
Điểm đổi lớn so với thời Thông tư 103/2014/TT-BTC
Điểm khác biệt quan trọng nhất nằm ở doanh thu tính thuế TNDN:
- Thời Thông tư 103/2014/TT-BTC: doanh thu tính thuế TNDN là doanh thu chưa bao gồm thuế GTGT;
- Khung mới: doanh thu tính thuế TNDN là toàn bộ doanh thu chưa trừ thuế — tức là tính trên tổng số tiền mà nhà thầu nước ngoài được hưởng, không bóc tách GTGT ra trước.
Với cùng một giá trị hợp đồng, số thuế TNDN phải nộp thay theo khung mới có thể cao hơn so với cách tính cũ — kế toán cần lưu ý khi lập dự toán chi phí thuê.
Thủ tục khai, nộp thuế nhà thầu
Việc khai, nộp thuế nhà thầu thực hiện theo Điều 30 Thông tư 89/2026/TT-BTC (hiệu lực 01/7/2026). Bên Việt Nam kê khai, nộp thay cho từng lần thanh toán cho nhà thầu nước ngoài; chứng từ nộp thuế thay là cơ sở để hạch toán chi phí và (đối với GTGT) xem xét khấu trừ đầu vào theo quy định.
Bảng so sánh: trước và sau 01/7/2026
Trước 01/7/2026 (Thông tư 103/2014/TT-BTC): thuế nhà thầu cho thuê máy móc tính theo tỷ lệ % trên doanh thu với cách xác định doanh thu tính thuế TNDN là doanh thu chưa gồm GTGT.
Từ 01/7/2026 (khung mới): GTGT 5% + TNDN 5%; doanh thu tính thuế TNDN là toàn bộ doanh thu chưa trừ thuế; Thông tư 103/2014/TT-BTC hết hiệu lực toàn bộ.
Câu hỏi thường gặp
1. Hợp đồng ký trước 01/7/2026 nhưng thanh toán sau thì áp khung nào?
Căn cứ vào thời điểm phát sinh nghĩa vụ thuế (thời điểm thanh toán/khấu trừ). Các khoản thanh toán từ 01/7/2026 áp khung mới; cần rà soát lại điều khoản thuế trong hợp đồng đã ký.
2. Bên Việt Nam có được khấu trừ thuế GTGT đã nộp thay không?
Thuế GTGT nộp thay nhà thầu nước ngoài được xem xét khấu trừ đầu vào nếu đáp ứng điều kiện về chứng từ và liên quan đến hoạt động SXKD chịu thuế GTGT — cần đối chiếu quy định hiện hành về khấu trừ.
3. Thuê máy móc kèm dịch vụ lắp đặt, vận hành thì tính thuế thế nào?
Cần phân tách giá trị từng cấu phần (tiền thuê máy móc vs. dịch vụ) vì tỷ lệ thuế nhà thầu có thể khác nhau theo từng loại thu nhập; hợp đồng nên quy định rõ để tránh tranh chấp khi quyết toán.
Doanh nghiệp cần rà soát nghĩa vụ thuế của văn phòng đại diện hoặc chi nhánh? Liên hệ qua trang Liên hệ của FLAT Law Firm để được tư vấn.
Minh bạch nội dung: Bài viết được nghiên cứu và rà soát bởi AI Legal Council của FLAT Law Firm theo quy trình nội bộ; chưa qua ý kiến của luật sư người thật. Nội dung chỉ mang tính tham khảo, không phải tư vấn pháp lý.