Vấn đề: nhà đầu tư muốn rót vốn vào giáo dục Việt Nam nhưng “lạc” giữa ma trận văn bản: luật nào còn hiệu lực, cấp học nào được phép có vốn ngoại, xin phép ở đâu? Trả lời nhanh: khung pháp lý hiện hành gồm Luật Giáo dục 43/2019 (đã sửa bởi Luật 123/2025, hiệu lực 01/01/2026), Nghị định 86/2018 về hợp tác, đầu tư nước ngoài trong giáo dục, và Nghị định 361/2026 mới (hiệu lực 17/9/2026) siết điều kiện với giáo dục nghề nghiệp và đại học. Nắm được 3 văn bản này là nắm được 80% bản đồ.
Tầng 1 — Luật Giáo dục: khung chung còn hiệu lực
Luật Giáo dục 43/2019/QH14 (hiệu lực 01/7/2020) vẫn là luật gốc điều chỉnh hệ thống giáo dục quốc dân — và vẫn còn hiệu lực tại thời điểm viết (tháng 10/2026), nhưng đã được sửa đổi, bổ sung bởi Luật 123/2025/QH15 (hiệu lực 01/01/2026). Khi tra cứu, phải dùng văn bản hợp nhất 72/VBHN-VPQH 2026 thay vì bản luật 2019 gốc — nhiều điều khoản về thẩm quyền, thủ tục đã thay đổi theo mô hình chính quyền địa phương hai cấp.
Tầng 2 — NĐ 86/2018: cửa ngõ của vốn ngoại
Nghị định 86/2018/NĐ-CP là văn bản then chốt cho mọi hình thức hợp tác, đầu tư của nước ngoài trong giáo dục: thành lập trường có vốn đầu tư nước ngoài, liên kết đào tạo, chương trình nước ngoài. Văn bản này đã được sửa đổi bởi Nghị định 124/2024/NĐ-CP (hiệu lực 20/11/2024) — khi nghiên cứu phải dùng bản hợp nhất 09/VBHN-BGDĐT 2024.
Điểm mấu chốt nhà đầu tư hay bỏ sót: một phần của NĐ 86/2018 đã bị thay thế — các quy định về cơ sở giáo dục đại học có vốn đầu tư nước ngoài, phân hiệu đại học nước ngoài (một loạt điều khoản) nay thuộc phạm vi của Nghị định 361/2026/NĐ-CP.
Tầng 3 — NĐ 361/2026: luật chơi mới cho nghề và đại học
Nghị định 361/2026/NĐ-CP (ban hành 17/9/2026, hiệu lực từ ngày ký) quy định điều kiện đầu tư và hoạt động trong giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học và kiểm định chất lượng giáo dục. Những con số nhà đầu tư phải nhớ:
- Trường đại học mới: tối thiểu 5 ha đất trụ sở chính; vốn đầu tư thực tế (đã nghiệm thu, kiểm toán/định giá) tối thiểu 300 tỷ đồng đối với trường tư thục.
- Trường nghề: tối thiểu 0,5 ha (trường trung học nghề, trung cấp), 1 ha (trường cao đẳng); vốn đầu tư từ 30 tỷ đồng đối với trường cao đẳng.
- Trường đại học tư thục có vốn FDI: được thuê cơ sở vật chất ổn định, liên tục với thời hạn thuê mỗi chu kỳ ít nhất 05 năm.
Các cấp học và hình thức đầu tư
- Mầm non, phổ thông: nhà đầu tư nước ngoài được thành lập trường quốc tế, trường song ngữ theo NĐ 86/2018 (điều kiện về vốn, cơ sở vật chất, chương trình, đội ngũ).
- Giáo dục nghề nghiệp: Luật Giáo dục nghề nghiệp 124/2025/QH15 (hiệu lực 01/01/2026, thay Luật 74/2014) + NĐ 361/2026 về điều kiện.
- Đại học: điều kiện thành lập mới theo NĐ 361/2026 (5 ha, 300 tỷ) — rào cản vốn đã cao hơn đáng kể so với trước.
- Trung tâm ngoại ngữ, tin học, tư vấn du học: điều kiện theo NĐ 46/2017/NĐ-CP (tư vấn du học ký quỹ 500 triệu đồng).
Lộ trình thực tế cho nhà đầu tư mới
Bước 1: xác định cấp học và mô hình (trường có vốn FDI 100%, liên doanh, hay liên kết). Bước 2: kiểm tra điều kiện theo đúng văn bản hiện hành tương ứng (đừng dùng văn bản đã bị thay thế một phần). Bước 3: chuẩn bị hồ sơ xin chủ trương, thành lập, cấp phép hoạt động — mỗi cấp học có thẩm quyền cấp phép khác nhau. Bước 4: song song chuẩn bị điều kiện về đất đai, cơ sở vật chất, đội ngũ (đặc biệt là giáo viên nước ngoài cần giấy phép lao động theo NĐ 219/2025).
Câu hỏi thường gặp
1. Mở trường học tại Việt Nam cần những giấy phép gì?
Tùy cấp học: quyết định chủ trương/cho phép thành lập, giấy phép hoạt động giáo dục, cộng các giấy phép về đất đai, xây dựng, PCCC. Mỗi cấp học có thẩm quyền và điều kiện riêng theo NĐ 86/2018, NĐ 46/2017, NĐ 361/2026.
2. Nhà đầu tư nước ngoài được sở hữu trường học tại Việt Nam?
Được, với các hình thức: trường có vốn đầu tư nước ngoài, liên kết đào tạo, chương trình nước ngoài — theo NĐ 86/2018/NĐ-CP (đã sửa bởi NĐ 124/2024) và NĐ 361/2026 (với đại học, giáo dục nghề nghiệp).
3. Các cấp học nào được phép có vốn đầu tư nước ngoài?
Mầm non, phổ thông (trường quốc tế), giáo dục nghề nghiệp, đại học, trung tâm ngoại ngữ/tin học, tư vấn du học — mỗi cấp có điều kiện riêng, chặt nhất là đại học (5 ha, 300 tỷ theo NĐ 361/2026).
4. Văn bản nào hiện hành cho đầu tư giáo dục?
Luật Giáo dục 43/2019 (sửa bởi Luật 123/2025, VBHN 72/2026); NĐ 86/2018 (sửa bởi NĐ 124/2024, VBHN 09/2024); NĐ 361/2026 (giáo dục nghề nghiệp, đại học, kiểm định); Luật GDNN 124/2025; Luật Đầu tư 143/2025.
5. Điều kiện vốn mở trường đại học mới là bao nhiêu?
Theo NĐ 361/2026: trường tư thục phải có cơ sở vật chất đã nghiệm thu với tổng giá trị đầu tư thực tế tối thiểu 300 tỷ đồng tại thời điểm thẩm định, cộng tối thiểu 5 ha đất trụ sở.
Bài viết đã được FLAW AI Legal Council kiểm tra chất lượng.
