Từ ngày 01/7/2025, người lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam chính thức thuộc diện tham gia BHYT bắt buộc — đây là điểm mới của Luật số 51/2024/QH15 sửa đổi, bổ sung Luật Bảo hiểm y tế. Nếu công ty bạn chưa đóng BHYT cho nhân sự nước ngoài, cả doanh nghiệp và người lao động đều đang đứng trước rủi ro bị truy thu và xử phạt.
Ai phải tham gia? 1 điều kiện + 3 ngoại lệ
- Điều kiện: người lao động nước ngoài làm việc theo hợp đồng lao động xác định thời hạn từ đủ 12 tháng trở lên với người sử dụng lao động tại Việt Nam.
- Ngoại lệ 1 — Di chuyển nội bộ doanh nghiệp: chuyên gia được điều chuyển từ công ty mẹ/chi nhánh ở nước ngoài sang Việt Nam (intra-corporate transferee) không thuộc diện bắt buộc.
- Ngoại lệ 2 — Đủ tuổi nghỉ hưu: tại thời điểm giao kết hợp đồng đã đủ tuổi nghỉ hưu theo Bộ luật Lao động.
- Ngoại lệ 3 — Điều ước quốc tế: hiệp định song phương/đa phương mà Việt Nam là thành viên có quy định khác (ví dụ hiệp định BHXH Việt Nam–Hàn Quốc).
Mức đóng BHYT: 4,5% (NĐ 188/2025/NĐ-CP)
- Tổng 4,5% tiền lương tháng làm căn cứ đóng: người lao động đóng 1,5%, người sử dụng lao động đóng 3% (Điều 6 Nghị định 188/2025/NĐ-CP).
- Trong tổng “gói” BHXH + BHYT của lao động nước ngoài (30%: NLĐ 9,5%, NSDLĐ 20,5%), BHYT chiếm 4,5%. Lưu ý: lao động nước ngoài không tham gia BHTN (bảo hiểm thất nghiệp chỉ áp dụng công dân Việt Nam).
- Tiền lương làm căn cứ đóng bị trần 20 lần mức lương tham chiếu (hiện 2.340.000đ → trần 46,8 triệu đồng/tháng).
Doanh nghiệp cần làm gì ngay
- Rà soát danh sách: lập danh sách NLĐ nước ngoài theo loại hợp đồng, thời hạn, các trường hợp loại trừ — cập nhật khi thay đổi chức danh, hợp đồng, mức lương.
- Đăng ký nơi KCB ban đầu: chọn cơ sở khám chữa bệnh ban đầu cho NLĐ nước ngoài (nên chọn bệnh viện có khoa quốc tế/khám tiếng Anh).
- Trốn đóng = truy thu + phạt: chậm đóng, trốn đóng BHYT bị truy thu toàn bộ số tiền phải đóng cộng tiền lãi, và xử phạt vi phạm hành chính.
Câu hỏi thường gặp
Hợp đồng 11 tháng có phải đóng BHYT bắt buộc?
Không — điều kiện là HĐLĐ xác định thời hạn từ đủ 12 tháng trở lên. Hợp đồng 11 tháng hoặc hợp đồng theo mùa vụ ngắn hơn không thuộc diện bắt buộc (nhưng có thể tham gia BHYT tự nguyện theo hộ gia đình — xem bài EXP-0469).
Người nước ngoài có được hưởng quyền lợi BHYT như người Việt?
Có — cùng mức hưởng theo đối tượng (người lao động: 80% chi phí KCB đúng tuyến trong phạm vi chi trả). Từ 01/7/2025, Luật 51/2024 xóa ranh giới hành chính: khám tại bất kỳ cơ sở đăng ký ban đầu nào toàn quốc đều hưởng đủ mức.
Công ty mẹ ở nước ngoài trả lương, có phải đóng BHYT tại Việt Nam?
Nếu bạn ký HĐLĐ với pháp nhân tại Việt Nam (công ty con, chi nhánh) từ đủ 12 tháng — có, dù lương chi trả từ đâu. Nếu là di chuyển nội bộ (không ký HĐLĐ với pháp nhân Việt Nam) — thuộc ngoại lệ 1.
Liên hệ tư vấn
FLAT Law Firm tư vấn cho người nước ngoài và gia đình về thừa kế, di chúc, giấy phép lái xe, bảo hiểm y tế và chuyển tiền tại Việt Nam. Liên hệ để được tư vấn cho trường hợp cụ thể của quý khách.
