Tình huống: phòng nhân sự một công ty may mặc với 400 lao động, trong đó 60 người ký hợp đồng 1–2 tháng theo mùa vụ, vừa nhận thông báo từ cơ quan BHXH: từ năm 2026, nhóm lao động ngắn hạn này phải tham gia bảo hiểm thất nghiệp. Luật Việc làm (sửa đổi) có hiệu lực từ 01/01/2026 mang đến những thay đổi mà mọi doanh nghiệp sử dụng lao động cần cập nhật ngay từ kỳ lương đầu năm.
1. Mở rộng đối tượng: hợp đồng từ đủ 1 tháng đã phải tham gia BHTN
Điểm mới có tác động rộng nhất: người lao động có hợp đồng lao động từ đủ 1 tháng trở lên thuộc đối tượng tham gia bảo hiểm thất nghiệp bắt buộc — thay vì ngưỡng từ đủ 3 tháng như trước đây. Hệ quả trực tiếp: nhóm lao động thời vụ, thử việc kéo dài dưới dạng hợp đồng ngắn hạn, nhân sự dự án 1–2 tháng — những đối tượng trước đây “lọt lưới” — nay đều phải đóng. Doanh nghiệp cần rà soát toàn bộ danh sách lao động, đặc biệt các hợp đồng ngắn hạn, và điều chỉnh quy trình ký hợp đồng + khai báo BHXH cho kỳ lương tháng 01/2026.
2. Mức đóng: tối đa 1% quỹ tiền lương tháng
Luật sửa đổi quy định mức đóng bảo hiểm thất nghiệp tối đa 1% quỹ tiền lương tháng (mức đóng của người lao động và người sử dụng lao động do Chính phủ quy định chi tiết trong khung này). Doanh nghiệp cần cập nhật tham số tính lương trong phần mềm/HR system: với nhóm lao động 1–3 tháng mới tham gia, chi phí đóng thêm tuy nhỏ trên đầu người nhưng cộng dồn trên hàng trăm lao động thời vụ là con số đáng kể trong ngân sách nhân sự 2026. Đồng thời kiểm tra lại mức lương đóng — vẫn gắn với tiền lương tháng làm căn cứ đóng BHXH bắt buộc.
3. Chờ hưởng rút ngắn: từ ngày làm việc thứ 11
Thời gian chờ hưởng trợ cấp thất nghiệp được rút ngắn: người lao động được hưởng từ ngày làm việc thứ 11 kể từ ngày nộp đủ hồ sơ (trước đây là 15 ngày làm việc). Thay đổi này giảm thời gian “trống” thu nhập cho người thất nghiệp — và về phía doanh nghiệp, nó tăng tầm quan trọng của việc chốt sổ, trả sổ BHXH và phối hợp hồ sơ đúng hạn: chậm trễ của doanh nghiệp nay “đắt” hơn với người lao động vì họ mất đi những ngày hưởng sớm hơn. Quy trình offboarding cần được siết lại tương ứng.
4. Mức hưởng tối đa: 5 lần lương tối thiểu vùng
Mức hưởng trợ cấp thất nghiệp tối đa được chốt ở 5 lần mức lương tối thiểu vùng — gắn trực tiếp với Nghị định 293/2025/NĐ-CP về lương tối thiểu 2026 (vùng I: 5.310.000 đồng). Với người lao động lương cao, đây là thông tin cần truyền thông rõ để tránh kỳ vọng sai (“đóng bao nhiêu hưởng bấy nhiêu” không đúng — có trần). Với doanh nghiệp, mức trần này là tham số khi tính toán các gói hỗ trợ thôi việc tự nguyện: phần doanh nghiệp hỗ trợ thêm ngoài BHTN cần được thiết kế để không trùng lặp lãng phí.
5. Checklist tuân thủ cho kỳ lương 01/2026
Một, rà soát và lập danh sách toàn bộ lao động có HĐLĐ từ đủ 1 tháng — bổ sung khai báo BHTN cho nhóm 1–3 tháng. Hai, cập nhật tham số đóng (tối đa 1%) trong hệ thống tính lương. Ba, siết quy trình chốt sổ/trả sổ BHXH khi chấm dứt hợp đồng (thời gian chờ hưởng đã rút ngắn). Bốn, truyền thông nội bộ cho người lao động về quyền lợi mới — đặc biệt nhóm lao động ngắn hạn lần đầu được hưởng BHTN. Năm, đối chiếu văn bản gốc Luật Việc làm (sửa đổi) và nghị định hướng dẫn trước khi áp dụng — bài viết tổng hợp từ nguồn báo chí chính thống tại ngày viết, chi tiết điều khoản cần văn bản gốc để chốt.
Câu hỏi thường gặp
Hợp đồng 1 tháng có phải đóng BHTN từ 2026 không?
Có. Từ 01/01/2026, người lao động có hợp đồng lao động từ đủ 1 tháng trở lên thuộc đối tượng tham gia BHTN bắt buộc (trước đây ngưỡng là từ đủ 3 tháng). Doanh nghiệp phải khai báo và đóng cho cả nhóm lao động ngắn hạn này.
Mức đóng BHTN tối đa là bao nhiêu?
Luật sửa đổi quy định mức đóng tối đa 1% quỹ tiền lương tháng; mức đóng cụ thể của người lao động và người sử dụng lao động do Chính phủ quy định chi tiết trong khung này.
Thời gian chờ hưởng trợ cấp thất nghiệp mới là bao lâu?
Từ ngày làm việc thứ 11 kể từ ngày nộp đủ hồ sơ (rút ngắn so với 15 ngày làm việc trước đây). Doanh nghiệp cần chốt sổ, trả sổ BHXH đúng hạn để người lao động không mất ngày hưởng.
Trợ cấp thất nghiệp tối đa được bao nhiêu?
Tối đa 5 lần mức lương tối thiểu vùng (gắn với Nghị định 293/2025/NĐ-CP: vùng I năm 2026 là 5.310.000 đồng). Người lao động lương cao cần lưu ý có trần, không phải “đóng bao nhiêu hưởng bấy nhiêu”.
Bài viết đã được FLAW AI Legal Council kiểm tra chất lượng
