Trả lời ngắn: Khi phát hiện hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ đang bán trên sàn thương mại điện tử, chủ thể quyền gửi khiếu nại qua kênh tiếp nhận công khai của sàn, kèm văn bằng bảo hộ và bằng chứng xâm phạm — sàn xử lý theo quy chế đã công bố. Đừng nhầm deadline 24 giờ: nghĩa vụ gỡ bỏ trong 24 giờ chỉ áp dụng khi sàn nhận được yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền; yêu cầu trực tiếp của chủ thương hiệu thì sàn xử lý theo quy chế của mình, pháp luật không ấn định deadline cứng 24 giờ.
1. Khung pháp lý mới từ 01/7/2026
Từ ngày 01/7/2026, khung pháp luật về thương mại điện tử đã thay đổi căn bản:
- Luật Thương mại điện tử 122/2025/QH15 (thông qua 10/12/2025, có hiệu lực 01/7/2026; 7 chương 41 điều) thay thế khung pháp luật cũ về thương mại điện tử;
- NĐ 248/2026/NĐ-CP (ban hành 30/6/2026, có hiệu lực 01/7/2026) quy định chi tiết thi hành, trong đó có nghĩa vụ của sàn liên quan đến gỡ bỏ thông tin hàng hóa, dịch vụ xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Lưu ý: không dùng các văn bản khung cũ (như NĐ 52/2013/NĐ-CP) làm căn cứ hiện hành — khung đã bị thay thế.
2. Trách nhiệm của sàn ở hai tầng pháp luật
- Tầng Luật SHTT — Điều 198b VBHN 67: “Trách nhiệm pháp lý về quyền sở hữu trí tuệ đối với doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian và chủ quản nền tảng số” (được Luật 131/2025/QH15 bổ sung, có hiệu lực 01/4/2026). Theo đó, chủ quản nền tảng số có trách nhiệm triển khai các biện pháp bảo vệ quyền sở hữu trí tuệ trên không gian mạng; doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trung gian được hưởng cơ chế miễn trừ trách nhiệm pháp lý có điều kiện (truyền dẫn thuần túy, lưu trữ đệm, lưu trữ theo yêu cầu người dùng + gỡ bỏ nhanh khi biết có xâm phạm).
- Tầng Luật TMĐT: Luật 122/2025/QH15 và NĐ 248/2026/NĐ-CP đặt ra khung trách nhiệm của chủ quản nền tảng trong xử lý vi phạm, bao gồm nghĩa vụ gỡ bỏ thông tin hàng hóa, dịch vụ xâm phạm trong 24 giờ kể từ khi nhận được yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, đồng thời phối hợp với chủ thể quyền rà soát, tạm gỡ bỏ hoặc ngăn chặn truy cập theo quy chế công khai của sàn.
3. Quy trình 4 bước thực tế cho chủ thể quyền
- Bước 1 — Thu thập, lưu giữ chứng cứ: chụp ảnh màn hình gian hàng, lưu đường dẫn, quay video thao tác, lập vi bằng, mua hàng test để có sản phẩm thật đối chiếu. Chứng cứ yếu là nguyên nhân phổ biến khiến khiếu nại bị từ chối.
- Bước 2 — Chuẩn bị văn bằng bảo hộ: Giấy chứng nhận đăng ký nhãn hiệu, Giấy chứng nhận đăng ký quyền tác giả hoặc văn bằng tương ứng. Văn bằng càng rõ, sàn xử lý càng nhanh.
- Bước 3 — Gửi khiếu nại qua kênh tiếp nhận công khai của sàn: kèm văn bằng bảo hộ + bằng chứng xâm phạm. Sàn xử lý theo quy chế đã công bố của mình — quy trình tiếp nhận khác nhau giữa các sàn, nên tuân thủ đúng kênh và biểu mẫu của từng sàn.
- Bước 4 — Leo thang nếu sàn không xử lý: khiếu nại đến Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương) hoặc đề nghị lực lượng chức năng ra yêu cầu gỡ bỏ. Khi có yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền, deadline 24 giờ áp dụng cứng đối với sàn.
4. Phân biệt rõ hai trường hợp deadline
- Chủ thể quyền yêu cầu trực tiếp: sàn xử lý theo quy chế công khai của mình — pháp luật không ấn định deadline cứng 24 giờ cho trường hợp này. Thời gian thực tế phụ thuộc quy chế từng sàn.
- Cơ quan nhà nước có thẩm quyền yêu cầu: sàn phải gỡ bỏ trong 24 giờ kể từ khi nhận được yêu cầu (theo nguyên tắc tại NĐ 248/2026/NĐ-CP).
Nhầm lẫn hai trường hợp này là lỗi phổ biến: nhiều chủ thương hiệu cho rằng “luật bắt sàn gỡ trong 24 giờ khi tôi yêu cầu” — không đúng. Muốn có deadline cứng, phải đi qua kênh cơ quan nhà nước.
5. Chế tài hỗ trợ khi người bán cố tình vi phạm
- Xử phạt vi phạm hành chính: theo NĐ 99/2013/NĐ-CP (sửa bởi NĐ 186/2026/NĐ-CP, có hiệu lực 15/7/2026) — khung xử phạt đã được tăng cường cho hành vi xâm phạm trên môi trường số;
- Hình sự: theo Điều 226 Bộ luật Hình sự khi hành vi đạt ngưỡng định lượng (hàng giả mạo nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý).
Câu hỏi thường gặp
Sàn từ chối gỡ bỏ thì làm gì?
Kiểm tra lại hồ sơ: văn bằng bảo hộ đã rõ chưa, chứng cứ đã đủ mạnh chưa, đã gửi đúng kênh công khai của sàn chưa. Nếu hồ sơ đầy đủ mà sàn vẫn không xử lý, leo thang lên Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số hoặc đề nghị cơ quan chức năng ra yêu cầu gỡ bỏ — lúc này deadline 24 giờ áp dụng.
Chưa có Giấy chứng nhận đăng ký thì có khiếu nại được không?
Quyền tác giả phát sinh không cần đăng ký, nhưng có văn bằng giúp chứng minh nhanh hơn. Với nhãn hiệu, không có văn bằng bảo hộ thì căn cứ khiếu nại rất yếu — nên đăng ký bảo hộ trước.
Có cần lập vi bằng không?
Không bắt buộc ở bước gửi khiếu nại cho sàn, nhưng vi bằng là chứng cứ có giá trị cao nếu sau này phải khởi kiện hoặc xử phạt hành chính. Nên lập sớm, vì nội dung trên sàn có thể bị xóa bất cứ lúc nào.
Deadline 24 giờ áp dụng cho yêu cầu của chủ thương hiệu không?
Không. 24 giờ chỉ áp dụng khi có yêu cầu của cơ quan nhà nước có thẩm quyền. Yêu cầu của chủ thể quyền được sàn xử lý theo quy chế đã công bố.
Nguồn trích dẫn
- Luật Sở hữu trí tuệ — Văn bản hợp nhất 67/VBHN-VPQH (hợp nhất tới Luật 131/2025/QH15, có hiệu lực 01/4/2026): Điều 198b (trách nhiệm doanh nghiệp dịch vụ trung gian, chủ quản nền tảng số); Điều 202, 211.
- Luật Thương mại điện tử 122/2025/QH15 (thông qua 10/12/2025, có hiệu lực 01/7/2026): khung trách nhiệm chủ quản nền tảng; xử lý vi phạm.
- NĐ 248/2026/NĐ-CP (30/6/2026, có hiệu lực 01/7/2026): nghĩa vụ gỡ bỏ trong 24 giờ khi có yêu cầu của cơ quan nhà nước; phối hợp chủ thể quyền.
- NĐ 100/2026/NĐ-CP (31/3/2026, sửa NĐ 65/2023/NĐ-CP, có hiệu lực 01/4/2026): chi tiết thi hành bảo vệ quyền sở hữu công nghiệp trên môi trường số.
- NĐ 99/2013/NĐ-CP (sửa bởi NĐ 186/2026/NĐ-CP, có hiệu lực 15/7/2026): xử lý xâm phạm trên môi trường số.
Chủ sở hữu nhãn hiệu, bản quyền phát hiện hàng xâm phạm đang bán trên sàn thương mại điện tử và cần xây dựng hồ sơ khiếu nại, lập vi bằng chứng cứ hoặc leo thang lên cơ quan nhà nước? Liên hệ qua trang Liên hệ của FLAT Law Firm để được tư vấn.
Nội dung pháp lý của bài viết do AI Legal Council của FLAT soát xét và trình chủ sở hữu phê duyệt; đây không phải ý kiến của luật sư người thật và không thay thế tư vấn pháp lý cho từng trường hợp cụ thể.
Thông tin tham khảo, không phải tư vấn pháp lý.
