Mục lục
- 1. Bối cảnh
- 2. Người lao động được thanh toán những khoản gì
- 3. Thứ tự ưu tiên thanh toán
- 4. BHXH, BHYT, BHTN: xử lý thế nào
- 5. Người lao động cần làm gì
- 6. Thực tế cần biết thẳng thắn
- 7. Câu hỏi thường gặp
- 8. Phiên bản ngôn ngữ
- 9. Tài liệu tham khảo
1. Bối cảnh
Từ 01/3/2026, Luật Phục hồi, phá sản 2025 (Luật số 142/2025/QH15) thay thế Luật Phá sản 2014. Khi công ty mở thủ tục phá sản, câu hỏi đầu tiên của người lao động luôn là: lương tháng cuối, trợ cấp, BHXH của tôi có mất không?
Tin tốt: pháp luật ưu tiên quyền lợi người lao động trước phần lớn các chủ nợ khác. Tin cần biết thẳng: "ưu tiên" không đồng nghĩa "được trả đủ 100%" — tất cả phụ thuộc vào tài sản còn lại của công ty.
2. Người lao động được thanh toán những khoản gì
Khi công ty phá sản, người lao động có thể được thanh toán các khoản:
- ☐ Tiền lương còn nợ: lương các tháng chưa trả tính đến thời điểm chấm dứt.
- ☐ Trợ cấp thôi việc / trợ cấp mất việc làm: theo Bộ luật Lao động 2019 (mỗi năm làm việc được hưởng theo mức luật định, trừ thời gian đã tham gia BHTN).
- ☐ BHXH, BHYT, BHTN: các khoản công ty còn nợ cơ quan bảo hiểm — liên quan trực tiếp tới quyền lợi hưởng chế độ của NLĐ.
- ☐ Các quyền lợi khác theo hợp đồng lao động, thỏa ước lao động tập thể, nội quy lao động (phép năm chưa nghỉ, thưởng đã cam kết…).
3. Thứ tự ưu tiên thanh toán
Theo Luật Phục hồi, phá sản 2025, tài sản công ty được phân chia theo thứ tự ưu tiên — người lao động đứng ở nhóm ưu tiên cao:
- Chi phí phá sản (chi phí giải quyết thủ tục).
- Nợ lương, trợ cấp thôi việc, BHXH, BHYT, BHTN và các quyền lợi khác của người lao động.
- Các khoản nợ có bảo đảm (đã xử lý tài sản bảo đảm).
- Các khoản nợ không có bảo đảm khác, nghĩa vụ tài chính với Nhà nước…
Ý nghĩa thực tế: ngân hàng, nhà cung cấp (chủ nợ không có bảo đảm) chỉ được chia sau khi đã thanh toán xong cho người lao động.
4. BHXH, BHYT, BHTN: xử lý thế nào
- Công ty nợ tiền BHXH → khoản nợ này thuộc nhóm ưu tiên, Quản tài viên phải thanh toán cho cơ quan BHXH.
- Sau khi công ty hoàn tất nghĩa vụ, NLĐ được chốt sổ BHXH, bảo lưu quá trình đóng để hưởng chế độ (thất nghiệp, hưu trí, BHXH một lần…).
- Lưu ý: nếu công ty không còn tài sản để trả nợ BHXH, quyền lợi của NLĐ có thể bị ảnh hưởng — cần theo dõi sát và khiếu nại kịp thời.
5. Người lao động cần làm gì
- ☐ Khai báo nợ: gửi yêu cầu thanh toán nợ lương, trợ cấp tới Quản tài viên / doanh nghiệp quản lý, thanh lý tài sản trong thời hạn luật định.
- ☐ Giữ chứng cứ: hợp đồng lao động, bảng lương, sao kê ngân hàng nhận lương, quyết định chấm dứt HĐLĐ, sổ BHXH.
- ☐ Tham gia phiên họp chủ nợ: người lao động (hoặc đại diện tập thể) có quyền tham gia, biểu quyết phương án.
- ☐ Ủy quyền luật sư khi số tiền lớn hoặc thủ tục phức tạp.
6. Thực tế cần biết thẳng thắn
- ⏳ Thủ tục phá sản kéo dài (nhiều tháng đến nhiều năm) — đừng trông chờ nhận tiền ngay.
- 💰 Nếu tài sản công ty không đủ, NLĐ có thể chỉ nhận được một phần — dù ở nhóm ưu tiên.
- 📝 Khai báo nợ đúng hạn là điều kiện tiên quyết — quá hạn có thể mất quyền.
- 🤝 Thương lượng với chủ doanh nghiệp trước khi mở thủ tục phá sản đôi khi hiệu quả hơn chờ phân chia tài sản.
7. Câu hỏi thường gặp
Công ty phá sản, người lao động có được trả lương không? Có. Nợ lương, trợ cấp thôi việc, BHXH, BHYT, BHTN thuộc nhóm ưu tiên thanh toán trước các khoản nợ không có bảo đảm khác.
Thứ tự ưu tiên thanh toán khi phá sản thế nào? Chi phí phá sản trước; sau đó đến nợ lương, trợ cấp, BHXH của NLĐ; rồi mới đến các khoản nợ khác theo thứ tự luật định (Luật 142/2025/QH15).
Công ty nợ BHXH thì người lao động có mất quyền lợi không? Nợ BHXH thuộc nhóm ưu tiên. Nhưng nếu tài sản công ty không đủ, NLĐ có thể chỉ nhận một phần — cần theo dõi và khai báo đầy đủ.
Người lao động cần làm gì để bảo vệ quyền lợi? Khai báo nợ đúng hạn với Quản tài viên; giữ đầy đủ chứng cứ; tham gia phiên họp chủ nợ; ủy quyền luật sư khi cần.
Người lao động bị nợ lương khi công ty phá sản? Liên hệ FLAT Law Firm để được hỗ trợ khai báo và bảo vệ quyền lợi.
8. Phiên bản ngôn ngữ
9. Tài liệu tham khảo
- Luật Phục hồi, phá sản 2025 (Luật số 142/2025/QH15) — hiệu lực 01/3/2026, thay thế Luật Phá sản 2014.
- Bộ luật Lao động 2019 (Luật số 45/2019/QH14).
- Nội dung đối chiếu tại thời điểm soạn bài (28/9/2026).
—
