FLAT LAW FIRM

Thuế

Thủ tục xác nhận ưu đãi thuế còn lại khi chuyển nhượng dự án FDI

Close-up of hands signing a business contract in an office environment. Ideal for legal and finance themes.

Phần lớn giá trị của một dự án FDI đang vận hành không nằm ở nhà xưởng mà nằm ở số năm ưu đãi thuế còn lại. Một dự án còn bảy năm thuế suất 10 phần trăm và nhịp giảm 50 phần trăm chưa dùng hết có thể đáng giá hơn hẳn chính nó nếu bán sau ngày ưu đãi kết thúc. Vấn đề là ưu đãi còn lại đó có đi theo dự án sang tay người mua hay không, và bằng thủ tục nào để biến nó từ một giả định trong phòng đàm phán thành một xác nhận có văn bản.

Nguyên tắc kế thừa: ưu đãi gắn với dự án và điều kiện, không gắn với chủ sở hữu

Pháp luật đầu tư và thuế thu nhập doanh nghiệp Việt Nam thiết kế ưu đãi theo dự án: ưu đãi được cấp cho một hoạt động đầu tư đáp ứng điều kiện về ngành nghề, địa bàn và tiêu chí, nên khi dự án được chuyển nhượng hợp lệ theo Luật Đầu tư 143/2025/QH15, bên nhận chuyển nhượng kế thừa quyền và nghĩa vụ của dự án, trong đó có việc tiếp tục hưởng các ưu đãi thuế còn lại cho thời gian còn lại nếu dự án vẫn đáp ứng các điều kiện đã làm phát sinh ưu đãi. Ưu đãi vì thế không mất đi chỉ vì đổi chủ, nhưng nó cũng không tự động sống sót nếu giao dịch làm thay đổi bản chất dự án.

Ranh giới nằm ở điều kiện duy trì. Nếu dự án được ưu đãi vì đặt tại địa bàn khó khăn hoặc khu công nghệ cao, bên mua phải giữ dự án tại địa bàn đó và tiếp tục đáp ứng tiêu chí của khu; nếu ưu đãi gắn với ngành nghề công nghệ cao, việc bên mua chuyển hướng hoạt động sang thương mại thuần túy sẽ cắt đứt căn cứ ưu đãi. Trong thẩm định mua dự án, câu hỏi đúng không phải là dự án còn bao nhiêu năm ưu đãi trên giấy, mà là dự án có còn đáp ứng điều kiện của ưu đãi đó trong tay người mua mới hay không.

Hai đầu mối xác nhận: cơ quan đăng ký đầu tư và cơ quan thuế

Về thủ tục, việc chuyển nhượng dự án đi qua cơ quan đăng ký đầu tư để điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ghi nhận nhà đầu tư mới và các nội dung thay đổi của dự án; đây là xác nhận về mặt đầu tư rằng dự án tiếp tục tồn tại dưới chủ mới với các cam kết và điều kiện ban đầu. Đầu mối thứ hai là cơ quan thuế quản lý trực tiếp doanh nghiệp dự án, nơi hồ sơ ưu đãi được đối chiếu trên thực tế quyết toán: các kỳ đã hưởng ưu đãi, số năm đã dùng của từng lớp ưu đãi, điều kiện đã được xác nhận trong các kỳ trước và phần thời gian còn lại.

Không phải mọi giao dịch đều cần một văn bản xác nhận ưu đãi riêng trước khi đóng giao dịch, nhưng với các dự án mà giá trị ưu đãi còn lại là thành phần đáng kể của giá mua, bên mua nên yêu cầu bên bán phối hợp làm rõ tình trạng ưu đãi bằng văn bản với cơ quan thuế trước ngày đóng, hoặc đặt khoản tiền giữ lại tương ứng với rủi ro ưu đãi không được kế thừa trọn vẹn. Đây là điểm đàm phán hay bị bỏ qua nhất trong các thương vụ mua dự án tầm trung, nơi hai bên mặc nhiên giả định ưu đãi đi theo dự án mà không ai kiểm chứng hồ sơ quyết toán ưu đãi các kỳ trước.

Hồ sơ và thời gian: phần lâu nằm ở đối chiếu quyết toán các kỳ đã hưởng

Hồ sơ làm việc về ưu đãi còn lại thường gồm hợp đồng chuyển nhượng dự án, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư và các quyết định, văn bản gắn với ưu đãi của dự án từ khi thành lập, bộ tờ khai và quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp các kỳ đã hưởng ưu đãi, cùng tài liệu chứng minh dự án tiếp tục đáp ứng điều kiện ưu đãi trong tay bên nhận như kế hoạch hoạt động giữ nguyên ngành nghề và địa bàn. Với dự án có tiêu chí duy trì như công nghệ cao, hồ sơ cần thêm bằng chứng đáp ứng tiêu chí ở kỳ gần nhất.

Thời gian xử lý phần đầu tư thường tính bằng tuần cho một giao dịch chuyển nhượng đủ điều kiện; phần đối chiếu thuế có thể dài hơn nhiều nếu các kỳ đã hưởng ưu đãi chưa từng được cơ quan thuế xác nhận trong quyết toán, vì khi đó việc xác nhận phần còn lại buộc phải mở lại câu hỏi dự án đã hưởng đúng hay chưa ở các kỳ trước. Giao dịch mua dự án nên đặt mốc hoàn tất xác nhận ưu đãi song song với điều kiện đóng giao dịch, và tuyệt đối không để việc này thành công việc sau khi tiền đã chuyển xong.

Câu hỏi thường gặp

Bán dự án đang hưởng ưu đãi, bên mua giữ được gì?

Bên mua kế thừa phần ưu đãi còn lại của dự án cho thời gian còn lại, gồm số năm thuế suất ưu đãi chưa dùng hết và phần nhịp miễn, giảm chưa qua, vì ưu đãi gắn với dự án và điều kiện của nó chứ không gắn với chủ sở hữu theo khung Luật Đầu tư 143/2025/QH15 và Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 67/2025/QH15. Điều kiện là giao dịch chuyển nhượng hợp lệ và dự án trong tay bên mua vẫn đáp ứng các điều kiện đã làm phát sinh ưu đãi như ngành nghề, địa bàn và tiêu chí công nghệ cao nếu có.

Xin xác nhận ưu đãi còn lại ở đâu?

Hai đầu mối: cơ quan đăng ký đầu tư để điều chỉnh giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ghi nhận nhà đầu tư mới và sự tiếp tục của dự án với các điều kiện ban đầu; và cơ quan thuế quản lý trực tiếp doanh nghiệp dự án để đối chiếu các kỳ đã hưởng ưu đãi, số năm đã dùng và phần còn lại trên hồ sơ quyết toán. Với giao dịch mà giá trị ưu đãi là phần đáng kể của giá mua, bên mua nên yêu cầu làm rõ tình trạng ưu đãi bằng văn bản với cơ quan thuế trước ngày đóng giao dịch.

Hồ sơ gồm những gì, mất bao lâu?

Hồ sơ gồm hợp đồng chuyển nhượng dự án, giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cùng các quyết định và văn bản ưu đãi của dự án, bộ tờ khai và quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp các kỳ đã hưởng ưu đãi, và tài liệu chứng minh dự án tiếp tục đáp ứng điều kiện ưu đãi trong tay bên nhận; dự án có tiêu chí duy trì như công nghệ cao cần thêm bằng chứng đáp ứng tiêu chí kỳ gần nhất. Phần thủ tục đầu tư thường tính bằng tuần; phần đối chiếu thuế dài hơn nếu các kỳ đã hưởng chưa từng được xác nhận trong quyết toán, vì xác nhận phần còn lại khi đó phải mở lại việc các kỳ trước đã hưởng đúng hay chưa.

Bài viết liên quan

Kiểm duyệt chuyên môn: Hội đồng Luật sư – Công ty Luật TNHH FLAT (FLAT LAW FIRM)

Nội dung phân tích được đối chiếu trực tiếp với quy định pháp luật Việt Nam hiện hành và thực tiễn giải quyết hồ sơ đầu tư nước ngoài (FDI) tại FLAT LAW FIRM.