Tập đoàn sản xuất của ông Teh có ba công ty con: hai tại Malaysia, một tại Bình Dương. Mỗi nơi một đội kế toán, một phần mềm nhân sự, một hợp đồng bảo trì CNTT — chi phí trùng lặp khiến ông quyết định gộp tất cả về một trung tâm dịch vụ dùng chung (Shared Service Center – SSC) đặt tại Kuala Lumpur, rồi “bán” dịch vụ cho công ty con tại Việt Nam. Ý tưởng tiết kiệm rất rõ; câu hỏi thuế thì không.
Dòng phí dịch vụ từ Kuala Lumpur về Bình Dương đi qua ba cửa thuế
Cửa một — thuế nhà thầu tại Việt Nam. Phí kế toán, HR, CNTT do công ty Malaysia cung cấp cho công ty Việt Nam chịu thuế nhà thầu. Theo Nghị định 320/2025/NĐ-CP, dịch vụ thông thường chịu thuế TNDN 5% trên doanh thu tính thuế; thuế GTGT áp dụng theo Luật Thuế GTGT 48/2024 và Nghị định 181/2025/NĐ-CP. Khung này thay thế phần thuế TNDN của Thông tư 103/2014 kể từ 12/3/2026 (Thông tư 20/2026/TT-BTC). Công ty Việt Nam khấu trừ và nộp thay — nghĩa là mỗi hóa đơn phí dịch vụ từ SSC bị “cắt” một phần ngay khi thanh toán.
Cửa hai — hiệp định thuế Việt Nam – Malaysia. Hiệp định ký năm 1995 (hiệu lực 13/8/1996) phân định quyền đánh thuế lợi tức kinh doanh theo nguyên tắc cơ sở thường trú (Điều 7): Malaysia chỉ được đánh thuế lợi nhuận của SSC nếu SSC có cơ sở thường trú tại Việt Nam. Nhưng hiệp định không xóa nghĩa vụ khấu trừ tại nguồn của Việt Nam đối với từng khoản phí — hai cơ chế chạy song song.
Cửa ba — thuế tại Malaysia. Phí dịch vụ là doanh thu chịu thuế của SSC tại Malaysia theo luật nội địa nước này. Bài toán tổng thể phải cộng cả ba cửa, không thể chỉ nhìn thuế suất Malaysia thấp hay cao.
Rủi ro lớn nhất không phải thuế suất mà là cơ sở thường trú
SSC chỉ thực sự rẻ khi nó đứng ngoài Việt Nam. Nếu nhân sự SSC sang Việt Nam triển khai phần mềm, đào tạo, kiểm toán nội bộ kéo dài — hoặc người của SSC thường xuyên ký kết hợp đồng thay mặt công ty Việt Nam — cơ quan thuế có thể xác định SSC có cơ sở thường trú tại Việt Nam. Khi đó toàn bộ lợi nhuận phân bổ cho cơ sở thường trú bị đánh thuế tại Việt Nam như doanh nghiệp nội địa, và mọi tính toán tiết kiệm ban đầu đổ vỡ.
Biện pháp phòng ngừa mang tính vận hành, không phải giấy tờ: giới hạn số ngày nhân sự SSC hiện diện tại Việt Nam, phân định rõ ai ký hợp đồng với khách hàng Việt Nam, và lưu vết lịch công tác — vì tranh chấp cơ sở thường trú luôn được giải quyết bằng chứng cứ thực tế.
Phí quản lý nội bộ phải qua “bài kiểm tra lợi ích”
Đây là nơi nhiều SSC vấp ngã trước cơ quan thuế. Theo Nghị định 255/2026/NĐ-CP (hiệu lực 01/7/2026), phí dịch vụ giữa các bên liên kết phải tuân thủ nguyên tắc giá giao dịch độc lập — và với phí quản lý, cơ quan thuế áp dụng bài kiểm tra lợi ích (benefit test):
- Công ty Việt Nam có thực sự cần dịch vụ này không, hay SSC đang “bán” thứ công ty con tự làm được rẻ hơn?
- Có dịch vụ trùng lặp không — ví dụ công ty Việt Nam vẫn giữ đội kế toán riêng mà vẫn trả phí kế toán cho SSC?
- Mức phí có tương xứng với chi phí thực tế cộng biên lợi nhuận hợp lý, có dữ liệu so sánh không?
Hồ sơ nên có: thỏa thuận dịch vụ nội bộ (SLA) ghi rõ phạm vi, cách tính phí theo đầu người/giờ công, và bảng phân bổ chi phí từ SSC xuống từng công ty con. Thiếu bộ hồ sơ này, phí dịch vụ có nguy cơ bị loại khỏi chi phí được trừ của công ty Việt Nam.
Lộ trình triển khai gọn
Thứ tự đúng: (1) mô hình hóa tổng thuế ba cửa trước khi ký; (2) soạn SLA và phương pháp tính phí; (3) đăng ký mã số thuế nhà thầu và quy trình khấu trừ tại công ty Việt Nam; (4) ban hành quy tắc đi lại, ký kết để tránh cơ sở thường trú; (5) lập hồ sơ chuyển giá cho phí dịch vụ ngay năm đầu vận hành.
Câu hỏi thường gặp
Đặt SSC tại Malaysia hay tại Việt Nam thì tốt hơn?
Không có đáp án chung. Malaysia có lợi thế về nhân sự song ngữ và hạ tầng dịch vụ; Việt Nam có lợi thế chi phí nhân sự thấp hơn và tránh được thuế nhà thầu trên phí dịch vụ nội bộ. Quyết định dựa trên mô hình thuế tổng thể và nơi tập trung nhân tài, không dựa trên một sắc thuế đơn lẻ.
Nhân sự SSC sang Việt Nam công tác bao nhiêu ngày thì rủi ro?
Không có ngưỡng ngày “an toàn” tuyệt đối trong luật nội địa cho mọi trường hợp; rủi ro phụ thuộc vào bản chất công việc (có ký kết hợp đồng, có điều hành không) chứ không chỉ số ngày. Nguyên tắc: càng giống hoạt động kinh doanh tại Việt Nam thì rủi ro càng cao.
Phí dịch vụ SSC có được trừ khi tính thuế TNDN tại Việt Nam không?
Được nếu đáp ứng điều kiện chi phí được trừ theo Luật Thuế TNDN 67/2025 và vượt qua bài kiểm tra lợi ích, kiểm tra giá giao dịch độc lập theo Nghị định 255/2026. Phí cho dịch vụ trùng lặp hoặc không mang lại lợi ích có thể bị loại.
Có cần lập hồ sơ chuyển giá cho phí SSC ngay năm đầu không?
Nên làm ngay. Phí dịch vụ nội bộ là giao dịch liên kết điển hình thuộc phạm vi Nghị định 255/2026; lập hồ sơ từ năm đầu rẻ hơn nhiều so với bị ấn định lại sau thanh tra.
FLAT Law Firm thiết kế mô hình SSC xuyên biên giới: mô hình thuế ba cửa, soạn SLA nội bộ, đăng ký thuế nhà thầu và hồ sơ chuyển giá cho phí dịch vụ. Liên hệ để đánh giá phương án của tập đoàn.
Bài viết đã được FLAW AI Legal Council kiểm tra chất lượng.
