Tình huống: một hãng logistics Singapore muốn xây trung tâm logistics 12 ha tại Thanh Hóa phục vụ lọc hóa dầu và cảng Nghi Sơn, đang cân nhắc đặt trong khu kinh tế Nghi Sơn hay tại huyện miền núi khó khăn gần đó.
Khung ưu đãi: luật mới, nguyên tắc không đổi
Luật Đầu tư 143/2025/QH15 (hiệu lực từ 01/3/2026, thay Luật 61/2020/QH14) tại Điều 15, 16 quy định các hình thức ưu đãi: thuế thu nhập doanh nghiệp, miễn/giảm tiền thuê đất, tiền sử dụng đất và hỗ trợ đầu tư. Luật Thuế thu nhập doanh nghiệp 67/2025/QH15 (hiệu lực 01/10/2025) ấn định thuế suất phổ thông 20%; 15% nếu doanh thu năm ≤3 tỷ đồng, 17% nếu trên 3 đến 50 tỷ đồng; dự án thuộc ngành khuyến khích được 10% trong 15 năm, miễn thuế 4 năm, giảm 50% số thuế phải nộp trong 9 năm tiếp theo.
Nghị định 31/2021/NĐ-CP cung cấp danh mục ngành nghề và địa bàn ưu đãi — dù ban hành dưới thời Luật Đầu tư 2020, các danh mục vẫn được viện dẫn cho đến khi có văn bản thay thế. Nghị định 103/2024/NĐ-CP điều chỉnh miễn, giảm tiền sử dụng đất, tiền thuê đất. Từ Luật 67/2025, dự án trong khu công nghiệp không còn tự động đủ điều kiện ưu đãi thuế; nhưng dự án trong khu kinh tế được hưởng ưu đãi theo cơ chế riêng của khu kinh tế.
Thanh Hóa: hai chân đế địa bàn cho dự án logistics
Thanh Hóa có hai chân đế địa bàn cùng lúc. Thứ nhất là khu kinh tế Nghi Sơn — gắn với lọc hóa dầu, cảng nước sâu và công nghiệp nặng; dự án logistics trong khu kinh tế hưởng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp và miễn, giảm tiền thuê đất theo cơ chế khu kinh tế, bất kể logistics thuần túy có thuộc ngành khuyến khích hay không. Thứ hai là các huyện miền núi phía tây thuộc diện khó khăn, đặc biệt khó khăn — dự án đặt tại đây có thể hưởng ưu đãi theo địa bàn khó khăn.
Khác với Hải Phòng (khu kinh tế gắn cảng container), Nghi Sơn phục vụ công nghiệp nặng, hàng rời và lọc hóa dầu — kho bãi chuyên dụng, vận tải hàng siêu trường siêu trọng. “Giỏ ưu đãi” của trung tâm 12 ha trong khu kinh tế — nếu đáp ứng điều kiện — gồm ưu đãi thuế theo cơ chế khu kinh tế, miễn, giảm tiền thuê đất dài hạn theo Nghị định 103/2024 và chính sách khu kinh tế, cộng hỗ trợ từ Ban quản lý. Phương án huyện miền núi đổi lại bằng ưu đãi theo địa bàn khó khăn, nhưng phải cân với khoảng cách xa cảng, xa khách hàng.
Chọn mức ưu đãi và cảnh báo thuế tối thiểu toàn cầu
Điều 15 Luật Đầu tư cấm hưởng đồng thời hai ưu đãi cùng loại thuế trong cùng thời gian; nhà đầu tư được chọn mức có lợi nhất. Dự án vừa trong khu kinh tế vừa thuộc địa bàn khó khăn thì so sánh các khung thuế, chọn một khung duy nhất có lợi nhất cho từng dòng thu nhập, rồi xếp chồng các loại khác nhau: thuế, tiền thuê đất, hỗ trợ.
Cảnh báo bắt buộc với tập đoàn lớn: Nghị quyết 107/2023/QH15 và Nghị định 236/2025/NĐ-CP áp dụng thuế bổ sung tối thiểu từ 01/01/2024 với tập đoàn có doanh thu hợp nhất vượt 750 triệu EUR. Ưu đãi thuế suất thấp tại Nghi Sơn có thể phát sinh nghĩa vụ nộp thuế bổ sung ở cấp tập đoàn; mô hình tài chính phải tính kịch bản này và ưu tiên các hình thức ít chịu tác động như miễn, giảm tiền thuê đất dài hạn.
Checklist cho dự án tại Thanh Hóa
Xác định ranh giới khu kinh tế Nghi Sơn và vị trí dự án theo quy hoạch được duyệt; đối chiếu điều kiện hưởng ưu đãi với Ban quản lý khu kinh tế Nghi Sơn; nếu cân nhắc huyện miền núi, kiểm tra danh mục địa bàn khó khăn; chốt miễn, giảm tiền thuê đất theo Nghị định 103/2024; đánh giá tác động thuế tối thiểu toàn cầu ở cấp tập đoàn; ghi nhận ưu đãi tại Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư.
1. Dự án logistics trong khu kinh tế Nghi Sơn được ưu đãi gì?
Nếu đáp ứng điều kiện, dự án trong khu kinh tế hưởng ưu đãi thuế thu nhập doanh nghiệp và miễn, giảm tiền thuê đất theo cơ chế khu kinh tế — độc lập với danh mục ngành khuyến khích.
2. Nghi Sơn khác gì Đình Vũ – Cát Hải với dự án logistics?
Nghi Sơn gắn với lọc hóa dầu, cảng nước sâu và công nghiệp nặng — logistics hàng rời, hàng siêu trường siêu trọng; Đình Vũ – Cát Hải gắn với cảng container. Cơ chế ưu đãi khu kinh tế tương đồng, nhưng nhu cầu dịch vụ và khách hàng khác nhau.
3. Đặt dự án tại huyện miền núi Thanh Hóa có lợi hơn?
Có thể hưởng ưu đãi theo địa bàn khó khăn, nhưng phải cân với chi phí vận chuyển xa cảng; quyết định dựa trên tổng chi phí sau thuế.
4. Tập đoàn toàn cầu cần lưu ý gì về thuế tối thiểu toàn cầu?
Doanh thu hợp nhất vượt 750 triệu EUR thì thuế bổ sung tối thiểu áp dụng từ 01/01/2024 (NQ 107/2023/QH15, NĐ 236/2025/NĐ-CP); ưu đãi thuế suất thấp có thể kéo theo nghĩa vụ nộp thuế bổ sung.
5. Làm việc với cơ quan nào về ưu đãi tại Nghi Sơn?
Ban quản lý khu kinh tế Nghi Sơn xác nhận vị trí dự án trong khu kinh tế và điều kiện hưởng ưu đãi theo cơ chế khu kinh tế.
Bài viết đã được FLAW AI Legal Council kiểm tra chất lượng