Ký thư ý định (LOI) xong, một bên “lật kèo” không thực hiện thương vụ — bên còn lại có kiện được không? Câu trả lời ngắn gọn: tùy vào nội dung thực tế của LOI, không tùy vào tên gọi. Pháp luật Việt Nam chưa có quy định riêng về LOI, và giá trị pháp lý của nó được đánh giá theo các quy định chung của Bộ luật Dân sự. Bài viết giải đáp cho deal team: ký LOI rồi có bị “trói” không, và công thức soạn LOI an toàn — theo khung pháp luật hiện hành tính đến ngày 14/10/2026.
1. Pháp luật Việt Nam chưa có quy định riêng về LOI
Pháp luật Việt Nam không định nghĩa riêng về thư ý định (LOI), biên bản ghi nhớ (MOU) hay bản điều khoản chính (Term Sheet) trong M&A. Giá trị pháp lý của LOI được xác định theo nội dung thực tế, không theo tên gọi, dựa trên các quy định chung của Bộ luật Dân sự 2015 (91/2015/QH13) về giao dịch dân sự và hợp đồng.
Khi tranh chấp, Tòa án/Trọng tài không căn cứ vào tên gọi (“thư ý định”, “biên bản ghi nhớ”) mà đánh giá thực chất: nội dung thỏa thuận, ngôn ngữ sử dụng, ý chí thực tế của các bên, và hành vi trước/sau khi ký (trao đổi email, biên bản họp, triển khai thẩm định, công bố thương vụ).
2. Hai nhóm điều khoản: non-binding và binding
Thực tiễn thường chia điều khoản LOI thành hai nhóm:
- Non-binding (không ràng buộc): ý định thực hiện giao dịch, giá dự kiến, cấu trúc thương vụ sơ bộ, điều kiện tiên quyết — các nội dung này không buộc các bên phải hoàn tất thương vụ;
- Binding (ràng buộc): thường gồm bảo mật thông tin (NDA), độc quyền đàm phán (exclusivity/no-shop), phân bổ chi phí, phí phá vỡ (break-up fee), luật áp dụng, cơ chế giải quyết tranh chấp. Các điều khoản nhóm này ràng buộc khi được ký kết với đầy đủ yếu tố của một giao dịch dân sự (Điều 117 BLDS: chủ thể có năng lực; tự nguyện; mục đích và nội dung không vi phạm điều cấm, không trái đạo đức xã hội).
Nguyên tắc vàng: muốn điều khoản nào ràng buộc thì ghi rõ “binding”, không thì ghi rõ “non-binding” — không để mập mờ.
3. Khi nào LOI bị coi là hợp đồng ràng buộc?
Nếu LOI đáp ứng Điều 117 và thể hiện sự thống nhất về quyền, nghĩa vụ cốt lõi (đối tượng chuyển nhượng, giá hoặc phương pháp xác định giá, điều kiện tiên quyết…) thì có thể được coi là hợp đồng có hiệu lực theo Điều 385 (hợp đồng là sự thỏa thuận về việc xác lập, thay đổi, chấm dứt quyền, nghĩa vụ dân sự) và Điều 401 (hợp đồng giao kết hợp pháp có hiệu lực từ thời điểm giao kết; các bên phải thực hiện quyền, nghĩa vụ theo cam kết) — bên vi phạm chịu trách nhiệm: phạt vi phạm, bồi thường thiệt hại.
Bẫy lớn nhất: LOI ghi “không ràng buộc” ở tiêu đề nhưng bên trong vẫn chứa điều khoản có chữ ký về giá, về độc quyền, về bảo mật — thì điều khoản đó vẫn ràng buộc. Tòa án xem bản chất nội dung: một LOI quá chi tiết (đủ đối tượng, giá, quyền nghĩa vụ cốt lõi + chữ ký của người có thẩm quyền) hoàn toàn có thể bị coi là hợp đồng.
Ngược lại, một LOI “non-binding” toàn bộ nhưng có điều khoản bảo mật được ký riêng vẫn ràng buộc nghĩa vụ bảo mật.
4. Nghĩa vụ bảo mật phát sinh ngay cả khi chưa ký NDA riêng
Điều 387 Bộ luật Dân sự 2015 (thông tin trong giao kết hợp đồng) quy định: bên nhận thông tin bí mật trong quá trình giao kết hợp đồng có trách nhiệm bảo mật và không được sử dụng cho mục đích riêng hoặc mục đích trái pháp luật; vi phạm gây thiệt hại thì phải bồi thường (khoản 3).
Đây là căn cứ pháp lý ràng buộc nghĩa vụ bảo mật ngay trong giai đoạn LOI và thẩm định (due diligence) — kể cả khi các bên chưa ký thỏa thuận bảo mật (NDA) riêng. Trong thực tế M&A, lượng thông tin nhạy cảm được chia sẻ ở giai đoạn này là rất lớn, nên điều khoản bảo mật trong LOI (hoặc NDA tách riêng) luôn cần được ưu tiên.
5. LOI không thay thế các phê duyệt bắt buộc của thương vụ
Ký LOI không làm phát sinh nghĩa vụ thông báo tập trung kinh tế (Luật Cạnh tranh 2018 + Nghị định 35/2020/NĐ-CP) hay các chấp thuận chuyên ngành — ví dụ chấp thuận của Bộ Tài chính khi chuyển nhượng cổ phần công ty bảo hiểm (Điều 74 Luật Kinh doanh bảo hiểm 2022), hay điều kiện giấy phép đối với tổ chức cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán. Các thủ tục này gắn với hợp đồng chuyển nhượng chính thức (khung hình thức đầu tư theo Luật Đầu tư 2025).
Tuy nhiên, các bên nên rà soát sớm ngay từ giai đoạn LOI để đưa các phê duyệt này vào danh mục điều kiện tiên quyết (conditions precedent) của thương vụ — tránh ký LOI rồi mới phát hiện thương vụ không thể hoàn tất vì vướng phê duyệt.
6. Công thức LOI an toàn
- Ghi rõ từng điều khoản là binding hay non-binding — không dùng ngôn ngữ mập mờ kiểu “các bên sẽ cố gắng…”;
- Tách thỏa thuận bảo mật (NDA) riêng ngay từ đầu, ký trước khi chia sẻ dữ liệu;
- Quy định rõ thời hạn hiệu lực, điều kiện chấm dứt LOI, cơ chế giải quyết tranh chấp;
- Người ký phải có thẩm quyền đại diện — LOI do người không có thẩm quyền ký có thể bị tranh cãi về hiệu lực;
- Không đưa cam kết chắc chắn về giá/giá trị doanh nghiệp khi chưa xong thẩm định — dễ thành căn cứ tranh chấp;
- Với M&A có yếu tố Trung Quốc: thỏa thuận rõ luật áp dụng và cơ chế giải quyết tranh chấp (Tòa án Việt Nam / VIAC / trọng tài quốc tế) ngay trong các điều khoản binding của LOI.
Câu hỏi thường gặp
Ký LOI rồi có bắt buộc phải hoàn tất thương vụ không?
Thông thường là không — phần ý định giao dịch trong LOI mang tính non-binding. Nhưng các điều khoản binding (bảo mật, độc quyền đàm phán, chi phí, break-up fee) vẫn ràng buộc và vi phạm có thể bị kiện đòi bồi thường.
LOI ghi “không ràng buộc” thì có an toàn tuyệt đối không?
Không. Tòa án/Trọng tài xem xét bản chất nội dung chứ không chỉ tên gọi hay dòng ghi chú. LOI quá chi tiết, đủ yếu tố của hợp đồng, vẫn có thể bị coi là hợp đồng có hiệu lực.
Chưa ký NDA riêng thì thông tin chia sẻ ở giai đoạn LOI có được bảo vệ không?
Có — Điều 387 Bộ luật Dân sự 2015 đặt nghĩa vụ bảo mật thông tin nhận được trong quá trình giao kết hợp đồng; vi phạm gây thiệt hại phải bồi thường. Dù vậy, ký NDA riêng vẫn là thực hành nên làm.
Ký LOI có phải thông báo tập trung kinh tế không?
Không. Nghĩa vụ thông báo gắn với hợp đồng chuyển nhượng chính thức, nhưng nên rà soát sớm từ giai đoạn LOI để đưa vào điều kiện tiên quyết.
Nguồn trích dẫn
- Bộ luật Dân sự 2015 (91/2015/QH13): Điều 117 (điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự); Điều 385 (hợp đồng); Điều 386 (đề nghị giao kết hợp đồng); Điều 387 (thông tin trong giao kết hợp đồng — nghĩa vụ bảo mật, vi phạm gây thiệt hại phải bồi thường, khoản 3); Điều 388 (thời điểm đề nghị giao kết hợp đồng có hiệu lực); Điều 401 (hiệu lực của hợp đồng).
- Luật Cạnh tranh 2018 + Nghị định 35/2020/NĐ-CP — tập trung kinh tế (nghĩa vụ thông báo gắn với hợp đồng chuyển nhượng chính thức).
- Luật Đầu tư 2025 (143/2025/QH15) — khung hình thức đầu tư góp vốn, mua cổ phần, phần vốn góp.
Thông tin tham khảo, không phải tư vấn pháp lý. Nội dung do AI soạn thảo, đã được AI Legal Council của FLAT Law Firm kiểm tra chất lượng trước khi xem xét đăng tải; không phải ý kiến tư vấn của luật sư người thật. Quy định pháp luật có thể thay đổi; bạn nên đối chiếu văn bản hiện hành trước khi áp dụng.
Deal team của bạn cần rà soát LOI trước khi ký? Liên hệ FLAT Law Firm để được tư vấn.
