Chuyển giá tại doanh nghiệp FDI — nghĩa vụ lập hồ sơ xác định giá giao dịch liên kết

Doanh nghiệp FDI có giao dịch liên kết phải làm gì về chuyển giá?

Từ ngày 01/7/2026, khung pháp lý về quản lý thuế đối với giao dịch liên kết (GDLK) tại Việt Nam bước sang trang mới: Nghị định 255/2026/NĐ-CP (ban hành 30/6/2026) chính thức có hiệu lực, thay thế đồng thời Nghị định 132/2020/NĐ-CP và Nghị định 20/2025/NĐ-CP, áp dụng từ kỳ tính thuế TNDN năm 2026.

Với doanh nghiệp FDI — nhóm có tỷ trọng giao dịch với công ty mẹ/công ty liên kết ở nước ngoài cao nhất — đây là văn bản phải nắm vững. Bài viết hệ thống hóa nghĩa vụ kê khai, lập hồ sơ xác định giá GDLK và các ngưỡng miễn trừ mới.

Khi nào được coi là có quan hệ liên kết? (Điều 5)

Nghị định 255/2026/NĐ-CP quy định các trường hợp xác định quan hệ liên kết, trong đó các trường hợp phổ biến với FDI gồm:

• Một doanh nghiệp nắm giữ trực tiếp hoặc gián tiếp ít nhất 25% vốn góp của doanh nghiệp khác;
• Hai doanh nghiệp cùng có ít nhất 25% vốn góp do một bên thứ ba nắm giữ;
• Doanh nghiệp bảo lãnh hoặc cho vay đáp ứng điều kiện về tỷ lệ vốn và dư nợ;
• Các doanh nghiệp chịu sự điều hành/kiểm soát của cùng cá nhân hoặc người có quan hệ thân thích;
• Điểm mới: bổ sung quan hệ liên kết thông qua việc mượn, cho mượn (trước đây NĐ 132 chỉ quy định vay, cho vay).

Nghĩa vụ kê khai và lập hồ sơ (Điều 18)

Doanh nghiệp có GDLK phải:

1. Kê khai đầy đủ thông tin về quan hệ liên kết và GDLK cùng hồ sơ quyết toán thuế TNDN (theo Phụ lục I ban hành kèm Nghị định);
2. Lập và lưu giữ Hồ sơ xác định giá GDLK — gồm Hồ sơ quốc gia (Local file), Hồ sơ toàn cầu (Master file) và Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia (CbCR, nếu thuộc diện) — trước thời điểm nộp hồ sơ quyết toán thuế hằng năm;
3. Chứng minh cơ sở lựa chọn phương pháp xác định giá; cung cấp đầy đủ hồ sơ khi cơ quan thuế yêu cầu trong thanh tra, kiểm tra hoặc tham vấn.

Nguyên tắc xuyên suốt: việc kê khai và xác định giá GDLK không được làm giảm nghĩa vụ thuế TNDN phải nộp tại Việt Nam.

Ai được miễn lập Hồ sơ xác định giá? (Điều 20.2)

Lưu ý: được miễn lập hồ sơ nhưng vẫn phải kê khai Phụ lục I. Ba trường hợp miễn:

• (a) Tổng doanh thu dưới 50 tỷ đồng và tổng giá trị GDLK dưới 30 tỷ đồng;
• (b) Tất cả các bên liên kết đều tại Việt Nam, cùng áp dụng thuế suất TNDN và không bên nào hưởng ưu đãi thuế;
• (c) Không phát sinh doanh thu/chi phí từ khai thác, sử dụng tài sản vô hình, có doanh thu dưới 500 tỷ đồng (nâng từ 200 tỷ của NĐ 132) và đạt tỷ suất lợi nhuận thuần tối thiểu theo lĩnh vực: phân phối ≥5%, sản xuất ≥10%, gia công ≥15% (tính trên doanh thu thuần, chưa trừ lãi vay và thuế TNDN).

Khống chế chi phí lãi vay: không quá 30% EBITDA (Điều 16.3)

Tổng chi phí lãi vay được trừ khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN của doanh nghiệp có GDLK không vượt quá 30% tổng lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh cộng chi phí lãi vay và chi phí khấu hao trong kỳ. Phần vượt được chuyển sang các kỳ tính thuế tiếp theo tối đa 5 năm. Đây là điểm các FDI vay vốn từ công ty mẹ cần tính toán kỹ.

Báo cáo lợi nhuận liên quốc gia — CbCR (Điều 19)

Công ty mẹ tối cao tại Việt Nam có doanh thu hợp nhất toàn cầu từ 750 triệu Euro trở lên phải lập và nộp CbCR (Phụ lục IV). Doanh nghiệp tại Việt Nam có công ty mẹ tối cao ở nước ngoài đạt ngưỡng tương đương có nghĩa vụ liên quan. Ngưỡng 750 triệu Euro áp dụng thống nhất theo chuẩn quốc tế (thay cho ngưỡng cũ tính bằng VND).

Phương pháp xác định giá (Điều 13)

Nghị định quy định thứ tự ưu tiên nguồn dữ liệu so sánh và phương pháp so sánh giá GDLK với giá giao dịch độc lập: giá trong GDLK được điều chỉnh theo giá của giao dịch độc lập có đặc tính sản phẩm và điều kiện hợp đồng tương đồng; trường hợp có khác biệt trọng yếu ảnh hưởng đến giá thì phải loại trừ các khác biệt đó.

Checklist tuân thủ cho doanh nghiệp FDI

• Rà soát sơ đồ sở hữu và các khoản vay/bảo lãnh để nhận diện quan hệ liên kết theo Điều 5;
• Xác định có thuộc diện miễn lập hồ sơ (Điều 20.2) không — nếu không, chuẩn bị Local file/Master file trước hạn quyết toán thuế;
• Tính toán trần lãi vay 30% EBITDA và kế hoạch chuyển phần vượt sang kỳ sau;
• Kiểm tra ngưỡng CbCR 750 triệu Euro của tập đoàn;
• Lưu ý: NĐ 255/2026/NĐ-CP áp dụng từ kỳ tính thuế TNDN 2026 — kỳ 2025 trở về trước vẫn áp dụng NĐ 132/2020/NĐ-CP.

Bài viết đã qua kiểm tra chất lượng bởi FLAW AI Legal Council. Nội dung mang tính tham khảo, không thay thế tư vấn pháp lý cho từng trường hợp cụ thể.