Tình huống: Công ty TNHH Thương mại Quốc tế Singapore vừa nhận Giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho dự án trung tâm phân phối tại Khu công nghiệp Amata (Biên Hòa, Đồng Nai), tiếp đó là Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp. Khác với doanh nghiệp sản xuất, công ty này nhập khẩu, lưu kho và phân phối nội địa — checklist sau cấp phép nghiêng hẳn về thuế, hải quan và ngân hàng. Từ ngày 01/7/2025, tỉnh Đồng Nai mới bao gồm Đồng Nai và Bình Phước cũ theo Nghị quyết 202/2025/QH15.
1. Ai cấp IRC — và nộp báo cáo cho ai?
Luật Đầu tư 143/2025/QH15 (thông qua 11/12/2025, hiệu lực 01/3/2026, thay Luật 61/2020/QH14) và Nghị định 96/2026/NĐ-CP (31/3/2026, hiệu lực 15/5/2026): dự án trong khu công nghiệp do Ban Quản lý các khu công nghiệp cấp IRC, dự án ngoài khu công nghiệp do cơ quan đăng ký đầu tư cấp tỉnh cấp. Báo cáo định kỳ theo Điều 47 Luật Đầu tư nộp lại chính cơ quan đã cấp IRC. Nghị quyết 202/2025/QH15 (12/6/2025, thi hành 01/7/2025) sắp xếp Đồng Nai và Bình Phước thành tỉnh Đồng Nai mới — xác nhận tên cơ quan hiện hành trước khi nộp hồ sơ.
2. Nghĩa vụ thuế đầu tiên của doanh nghiệp thương mại
Đăng ký thuế một cửa liên thông cùng đăng ký doanh nghiệp; thực tiễn vẫn nộp hồ sơ khai thuế ban đầu trong 10 ngày làm việc từ ngày cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp: tờ khai lệ phí môn bài, đăng ký phương pháp tính thuế GTGT, chế độ kế toán, phương pháp khấu hao TSCĐ (Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15, hiệu lực 01/7/2026, thay Luật 38/2019/QH14). Lệ phí môn bài (Nghị định 139/2016/NĐ-CP, sửa bởi Nghị định 22/2020/NĐ-CP): miễn năm đầu; vẫn khai, tờ khai trước 30/01 năm sau; vốn trên 10 tỷ: 3 triệu đồng/năm; từ 10 tỷ trở xuống: 2 triệu đồng/năm. Doanh nghiệp thương mại nên chọn phương pháp khấu trừ thuế GTGT và đăng ký hóa đơn điện tử sớm: Điều 15 Nghị định 123/2020/NĐ-CP yêu cầu đăng ký qua tổ chức cung cấp dịch vụ, cơ quan thuế trả lời trong 01 ngày làm việc.
3. Ngân hàng: tài khoản thanh toán và tài khoản vốn ICA
Tài khoản vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam (tài khoản ICA) — Thông tư 38/2026/TT-NHNN (hiệu lực 18/8/2026, thay thế toàn bộ Thông tư 06/2019/TT-NHNN) — tiếp nhận toàn bộ vốn góp nước ngoài và thực hiện chuyển lợi nhuận ra nước ngoài. Vốn góp đủ trong 90 ngày từ ngày cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp (khoản 2 Điều 47 và khoản 2 Điều 75 Luật Doanh nghiệp 59/2020/QH14). Song song, mở tài khoản thanh toán VND đứng tên công ty cho hoạt động hằng ngày. Điểm thuế thực tiễn: hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên phải thanh toán không dùng tiền mặt mới đủ điều kiện khấu trừ thuế GTGT đầu vào. Mua chữ ký số (Luật Giao dịch điện tử 20/2023/QH15) để ký tờ khai điện tử và phát hành hóa đơn điện tử.
4. Lao động, con dấu và biển hiệu
Khoản 2 Điều 12 Bộ luật Lao động 45/2019/QH14: khai trình sử dụng lao động trong 30 ngày từ ngày bắt đầu hoạt động, sau đó báo cáo thay đổi 06 tháng (trước 05/6) và hằng năm (trước 05/12) qua Cổng Dịch vụ công Quốc gia (Điều 4 Nghị định 145/2020/NĐ-CP); doanh nghiệp thành lập theo cơ chế liên thông (Nghị định 122/2020/NĐ-CP) đã khai trình khi thành lập. Quản lý, chuyên gia nước ngoài cần giấy phép lao động theo Nghị định 219/2025/NĐ-CP (07/8/2025, hiệu lực ngay; thay Nghị định 152/2020/NĐ-CP và 70/2023/NĐ-CP), do Sở Nội vụ cấp. Điều 43 Luật Doanh nghiệp 59/2020/QH14 (sửa bởi Luật 76/2025/QH15): doanh nghiệp tự quyết loại, số lượng, hình thức, nội dung con dấu — bỏ nghĩa vụ thông báo mẫu dấu. Treo biển hiệu tại trụ sở; đăng ký BHXH bắt buộc cho người lao động (Luật Bảo hiểm xã hội 41/2024/QH15, hiệu lực 01/7/2025).
5. Đăng ký hải quan và báo cáo định kỳ dự án đầu tư
Doanh nghiệp nhập khẩu phải đăng ký với cơ quan hải quan và có tài khoản khai báo hải quan trước lô hàng đầu tiên — nên phối hợp với đơn vị logistics từ sớm vì lô hàng đầu thường trùng giai đoạn góp vốn. Điều 47 Luật Đầu tư 143/2025/QH15: báo cáo hằng quý, hằng năm gửi cơ quan đăng ký đầu tư và cơ quan thống kê — vốn thực hiện, kết quả kinh doanh, lao động, nộp ngân sách, R&D, môi trường — bằng văn bản và qua Hệ thống thông tin quốc gia về đầu tư. Số liệu kim ngạch nhập khẩu trên tờ khai hải quan cần khớp số liệu báo cáo gửi cơ quan đăng ký đầu tư; chênh lệch là nguyên nhân điển hình dẫn đến kiểm tra sau cấp phép.
Câu hỏi thường gặp
Chỉ thuê kho trong khu công nghiệp, có cần giấy phép phòng cháy chữa cháy riêng không?
Tùy hợp đồng thuê và hàng lưu kho. Chủ hạ tầng KCN có nghiệm thu PCCC tổng thể; bên thuê lưu hàng dễ cháy hoặc cải tạo nội thất thường cần thẩm duyệt, nghiệm thu riêng.
Vốn đầu tư 25 tỷ đồng: lệ phí môn bài bao nhiêu?
3 triệu đồng/năm (khung trên 10 tỷ; Nghị định 139/2016/NĐ-CP sửa bởi Nghị định 22/2020/NĐ-CP); miễn năm đầu nhưng vẫn nộp tờ khai trước 30/01 năm sau.
Nhập khẩu hàng về bán lại: hóa đơn đầu vào cần điều kiện gì để khấu trừ thuế GTGT?
Hóa đơn GTGT hợp lệ + thanh toán không tiền mặt với hóa đơn từ 20 triệu đồng trở lên; hàng phục vụ hoạt động chịu thuế.
Có bắt buộc mở tài khoản ngoại tệ tại Việt Nam không?
Không bắt buộc cho hoạt động hằng ngày; nhưng tài khoản ICA là bắt buộc và có thể mở bằng ngoại tệ (Thông tư 38/2026/TT-NHNN).
Bài viết liên quan
- Văn bản xác nhận địa điểm của Ban quản lý KCN
- Giải trình công nghệ: khi nào phải nộp, viết gì?
- Đề xuất dự án đầu tư: cách viết mục tiêu, quy mô, tiến độ
- Hợp đồng thuê đất/nhà xưởng: điều khoản bắt buộc cho hồ sơ IRC
- Quyết định đầu tư của công ty mẹ: nội dung bắt buộc
Nội dung phân tích được đối chiếu trực tiếp với quy định pháp luật Việt Nam hiện hành và thực tiễn giải quyết hồ sơ đầu tư nước ngoài (FDI) tại FLAT LAW FIRM.
